Strzelce Opolskie

Prawa miejskie miasto uzyskało przed 1324 rokiem. Mury miejskie zaczął wznosić syn Bolka I, Albert, który otoczył miasto murami z wapienia. U wlotu szlaku do miasta na zachodzie stanęła brama opolska, u wylotu brama krakowska. Bramy były zbudowane w kształcie szyi przerzuconej przez fosę miejską. Nad bramami (10 m za kościołem Bożego Ciała) wznosiły się wieże. Mury miasta biegły od bramy krakowskiej do dzwonnicy (w pobliżu kościoła parafialnego), a dalej linią dzisiejszych murów okalających powyższy kościół, przez ogród farmy do bramy opolskiej. Stąd przez plac kościoła p.w. Bożego Ciała do zamku. Rolę umocnień miejskich od strony południowej spełniał zamek strzelecki, za którym rozciągały się rozległe bagna. Stawy i bagniska otaczały miasto od południa i zachodu, dlatego też w tym miejscu wykopanie głębokiej fosy okazało się zbyteczne. Stanowiła ona natomiast ważny element umocnień miasta od strony północnej i wschodniej, pozbawionych naturalnych przeszkód w dostępie do strzeleckiego grodu. Przy rozbudowie miasta zasadnicza linia szlaku handlowego (Wrocław - Kraków) nie została naruszona. Północną część miasta - od bramy krakowskiej do opolskiej - otaczał w XVII -XVIII w. nadal mur. Mury z kolei opasało "dość szerokie bagniste koryto", ciągnące się od bramy opolskiej do krakowskiej. Fosa wpadała w pobliżu bramy opolskiej do rowu prowadzącego od zamku, tworząc tzw. wodę adamowicką, płynącą do stawu w Nowej Wsi. W latach 1816-25, z powodu rozbudowy drogi Wrocław - Opole - Strzelce - Bytom, przerwano mury miejskie. Dziś istnieją jedynie fragmenty muru średniowiecznego, który okalał miasto - naprzeciw kościoła Bożego Ciała przy ulicy Opolskiej oraz od strony północnej, wzdłuż ulicy Kościuszki, otaczając kościół św. Wawrzyńca. (źr: http://bip.strzelceopolskie.pl w części)

plan miasta z 1880 roku

fragment panoramy miasta z lat 1536-37