
Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
Prawa miejskie osadzie nadał w roku 1211 książę Henryk I Brodaty (stało się to na zamku w sąsiedniej Rokitnicy), osadzając tu niemieckich kolonistów. Jest to najstarsza udokumentowana lokacja na ziemiach polskich, co pod względem prawnym czyni Złotoryję najstarszym miastem Polski. Mury miejskie zaczęto wznosić w XIV wieku. Początkowo posiadały dwie bramy: dolną i górną - Kowalską, nieco później przebito furty Wilczą i Solną. W początkach XV wieku wzniesiono zewnętrzny pierścień murów oraz wzmocniono baszty i bramy. Niszczejące fortyfikacje poczęto rozbierać od 1822 roku. Obecnie między innymi fragmentami we wschodniej stronie miasta, konserwowanymi w latach 1957-1964, zachowała się baszta Kowalska, zwieńczona w XVI w. krenelażem, kolista, z blankami nadwieszonymi na kroksztynach.
Baszta Kowalska przed II wojną



carrollus Wysłany: 18 Kwi 2015 18:38
Tour’de Złotoryja. Październik 2014.
Wielkiej filozofii to tu nie ma, idziemy cały czas plantami wokoło miasta bacząc by nie wdepnąć przypadkiem w psią kupę.
Odcinek południowy. Baszta Kowalska

Jeszcze jedna baszta z fragmentem murów kawałek dalej.

Odcinek wschodni z zachowanym sporym ciągiem murów i 2 basztami (wzdłuż ul. Staszica)






Odcinek północny (ul. Sikorskiego). 2 baszty i kawałek muru


Baszta w krzakach

Odcinek zachodni (al. Miła)


spacer wokół Złotoryi, 2022





























O Złotoryi, Lubaniu i Wschowie Jarosław Widawski napisał w 1973 r., że miały unikalny w Polsce układ bram. We Wschowie ten układ reprezentowała prawdopodobnie Brama Głogowska.
Złotoryia – Brama Kowalska
https://medievalheritage.eu/pl/strona-glowna/zabytki/polska/zlotoryja-miejskie-mury-obronne/
Lubań – Brama Bracka
https://medievalheritage.eu/pl/strona-glowna/zabytki/polska/luban-miejskie-mury-obronne/
Wschowa:
https://medievalheritage.eu/pl/strona-glowna/zabytki/polska/wschowa-miejskie-mury-obronne/
Do bram przylegały cylindryczne wieże, jak w Czechach. Na obszarze między Odrą a Łabą zachowało się 9 takich przykładów. W dawnych Czechach przykład Marchegg, obecnie Austria.
Do tej trójki z Polski dołączyła obecnie Brama Kwidzyńska w Grudziądzu. Rozplanowanie jest zaznaczone na chodniku. Kamienica u wylotu ul. Podgórnej z lat 90. XIX w. stoi częściowo na fundamencie średniowiecznej, cylindrycznej baszty przybranej.
Mój artykuł o Bramie Kwidzyńskiej , napisany w 2014 r., w trakcie badań archeologicznych terenu bramy.
https://naszemiasto.pl/brama-lasinska-kwidzynska/ar/c4-2598840
W poscie o wodociągu grudziądzkim wtrąciłem wątek o odkryciu cylindrycznej baszty osłaniającej Bramę Kwidzyńską, dodany 15 czerwca 2026.
https://zamkidwory.forumoteka.pl/forum/zamki-ogolnie/grudziadz-wodociag-miejski/#post-17511