Santok

wieś w powiecie gorzowskim, w gminie Santok

Dwufazowe grodzisko położone jest na Górze Zamkowej, stanowisko to zaznaczone jest na poniższym planie 2.

Faza I to okres funkcjonowania grodziska wczesnośredniowiecznego. Majdan grodziska prawdopodobnie otoczony był pierścieniowatym wałem. Podstawa wału wynosiła ok. 7m. Miał on konstrukcję skrzyniowo-rusztową. Od strony południowo-zachodniej i południowo-wschodniej obiekt otoczony był dwiema fosami. Okres funkcjonowania grodu jest datowany jest XI wiek. Po raz pierwszy o pomorskim grodzie wspomina Gall Anonim. Zawarł w Kronice informację o zniszczeniu grodu przez samych Pomorzan do których on należał, mogło to nastąpić jeszcze przed koronacją Bolesława Krzywoustego. Wchodził on w skład linii obronnej Pomorzan. Był tez nazywany Starym Zamkiem. Z.Hołowińska uważa, ze gród funkcjonował w latach 1097-1099.
Próba rekonstrukcji założenia wczesnośredniowiecznego

Faza II to grodzisko stożkowate datowane na XV wiek. Potwierdzenie chronologii pochodzi ze źródeł pisanych, które mówią, że Zakon Krzyżacki zbudował tak jak Pomorzanie gród na wzgórzu naprzeciwko grodu leżącego na lewym brzegu Noteci. Brak jest danych do ustalenia daty zniszczenia obiektu który najprawdopodobniej został spalony. Był on usytuowany na niewielkim kopcu o zachowanej maksymalnej wysokości ok. 2m, podstawie nieregularnej, czworobocznej. Kopiec u podstawy posiada wymiary ok 25x25m. Gródek otoczony był suchą fosą o szerokości 7-8m i głębokości 2-3m. Budynek wieżowy znajdujący się w obrębie gródka wkopany był na głębokość ok. 1,5m. Była to budowla wzniesiona z drewna i gliny. Nie jest znana ilość kondygnacji, najprawdopodobniej wieża posiadała 2 lub 3. Przykryta była dwuspadowym dachem pokrytym dachówką o czym świadczą znaleziska ich fragmentów w pobliżu wieży fosy. Niewykluczone, że pewnym okresie użytkowania gródka pierwsza fosa była zasypana w celu uzyskania terenu pod drugi nieokreślony budynek.
Próba rekonstrukcji rozplanowania gródka późnośredniowiecznego

rzut poziomy fundamentów wieży

świetnie zachowana forma kopca wraz z fosą