Golczewo

Zamek biskupów kamieńskich powstawał w dwóch fazach. Pierwsza łączona jest z okresem poprzedzającym rok 1304. Wówczas Golczewo należało do rycerzy Ekharda i Wulfekina Smellingów i nieznanego z imienia Wedelstedta. Zawarte przez nich we wspomnianym roku porozumienie z biskupem kamieńskim Henrykiem Wachhnolzem (1302-1317) rozpoczęło proces rozbudowy warowni, która przeszła w posiadanie kościelne. Zamek czasowo użytkowała kapituła. Potem zarządzała nim rodzina Flemingów, która w roku 1406 sprzedała go księciu Bogusławowi VIII, pretendentowi do stolca biskupa kamieńskiego. Kapituła ponownie objęła warownię w 1436 i władała nią z krótką przerwą do 1534. Odtąd Golczewo stanowiło własność książęcą. Po 1684 zamek został opuszczony i uległ stopniowej destrukcji. Zachowana wieża zamkowa poddana została renowacji wraz z rekonstrukcją zwieńczenia w roku 1895 i 1929. Po II wojnie światowej przeprowadzono badania archeologiczne pod kierunkiem Tadeusza Nawrolskiego. Pozwoliły one ustalić położenie niektórych elementów średniowiecznego założenia. Na przełomie XIII i XIV wieku wzniesiono siedzibę rycerską na kopcu o wysokości 3 m. Składała się z obwałowania i stojącego w obrębie dziedzińca murowanego domu. Obiekt ten był użytkowany i rozbudowany przez biskupów kamieńskich. W kolejnej fazie, przypadającej zapewne na lata 1406-1418, rozszerzono teren zamku nadając założeniu kształt czworoboku o wymiarach 40×40 m. Zburzeniu uległa wtedy starsza zabudowa. Nowy dom rycerski o wymiarach około 12×25 m stanął przy południowym murze obronnym. Narożnik południowo-wschodni zajęła wolnostojąca cylindryczna wieża o wysokości około 24 metrów. Jej cokół na planie zbliżonym do kwadratu (8,5×9m) wzniesiono w dolnej partii z głazów eratycznych, wyżej z cegły. W podziemnej części ulokowany został loch więzienny. Wejście do wieży umieszczono na wysokości ok. 6 metrów nad poziomem dziedzińca, przylegające do murów obwodowych. Były to w większości obiekty gospodarcze, pochodzące najpewniej z czasów nowożytnych, m.in. browar od wschodu, piekarnia i budynek bramy od północy.

przekrój przez basztę zamkową

jezioro i baszta zamkowa (w oddali) w okresie międzywojennym