Olecko

biekt obronny istniał tu już w czasach staropruskich. W czasach krzyżackich, zbudowano w tym miejscu pałacyk myśliwski dla dostojników Zakonu. Historia mówi, że w 1560 r. spotkał się tu książę Albrecht z królem Zygmuntem Augustem. Przypuszczać można, że zameczek powstał na miejscu starej budowli warownej, o czym świadczy plan miasta Olecka z XVIII w. W późniejszym rejestrze budowli i zabytków wschodniopruskich istniał zapis rozpoczęcia w 1654 r. budowy okazałego zamku. Zamek z połowy XVII w. widział i opisywał w 1748 r. August Hermann Lucanus. Inwestorem oleckiego zamku siedziby starostów książęcych był Fryderyk Wilhelm (1640-1680). W XVIII w. zamek zaczął podupadać, a w 1822 r. spłonął całkowicie i nie został już odbudowany. Pod koniec XIX w. ruiny zamku zostały usunięte, a na ich miejscu stanął w 1897 r. neogotycki budynek starostwa powiatowego. W czasie robót wykopaliskowych, prowadzonych w l. 80 XX wieku od strony południowej budynku starostwa odsłonięto fragmenty konstrukcji dawnego zamku z wyraźnie widoczną basztą narożną.

plan zamku z 1650 roku, Kondygnacja górna: 1-komora, 2-sala, 3-sień, 4-izba, 5-kancelaria, 6-biuro starostwa, 7-duża izba, 8-magazyn pasz, 9-10-pomieszczenia gościnne i gospodarcze.
Parter: 1-sklepienie, 2-komora, 3-mała izba, 4-pokój stołowy, 6-sień, 7-kancelaria gospodarcza, 8-kancelaria starostwa, 9-przejazd, 10-izba dworska, 11-wozownia, 12-stajnia na 18 koni dla gości, 13-stajnia na 12 koni dla starostwa, 14-pokoj dla służby, 15-słodownia, 16-komora fermentacyjna, 17-piwiarnia, 18-sień, 19-piekarnia.

plan Olecka z połowy XVIII wieku

plan miasta z 1793 roku, zaznaczony "schloss"

Zamek miał kwadratowy dziedziniec wewnętrzny o wymiarach 36,23x37,80 m. Z zewnątrz budowlę zamykały cztery narożne okrągłe baszty o średnicy 16 stóp (5,04 m). Główne skrzydło zamku położone było od strony północno-wschodniej, z widokiem na Jezioro Oleckie Wielkie. W północnej części piwnicznej wykorzystano przy budowie zamku prawdopodobnie elementy starszej budowli. Wskazywałoby to, że obiekt z połowy XVII wieku wznoszono na miejscu starszego budynku, zapewne dworku myśliwskiego z czasów krzyżackich. (źr:Urząd Miejski w Olecku, http://www.olecko.info)

budynek wzniesiony w miejscu zamku