Radymno

miasto w powiecie jarosławskim

W mieście znajdował się dwór biskupów przemyskich. położony był przy współczesnej ulicy Budowlanych. W 1920 roku w tym miejscu pobudowano typowy staropolski dworek.

O samym dworze niewiele wiadomo, jak wyglądał ani jakie posiadał urządzenia obronne. Wspominają o nim jedynie przekazy źródłowe.

"ośm łanów przyłącza ale y wiecznie daruie miastu i obywatelom tego, uwalniając ich od wszelkiey robocizny, które by z tych łanów dworowi czynić y odbywać powinni, wszystkie także około miasta ogrody, iako y inne na Przedmieściu spustoszale y puste do zażywania y wolnego pożytkowąnia tymże mieszczanom swoim Radymiańskim oddaie y daruie, excypując dla własnego swego pożytku ogrody między Sanem y niżey Dworu leżące.

Zabezpieczeniem miasta przed wrogiem miała być zbrojna załoga z dworu biskupiego. W 1518 roku z polecenia króla Zygmunta I, biskup Piotr Tolkmicki biskup miał zbudować zamek obronny. W następnym król przedłużył zwolnienie miasta od podatków jeszcze na okres jednego roku "by zamek był dobrze ubezpieczony". W późniejszych dokumentach brak jakiejkolwiek wzmianki o zamku obronnym lub murach obronnych. Zapewne tylko dwór biskupi otoczony został wałem i murami - prace wykonano więc połowicznie. Dowodem tego jest fragment listu następcy Tomickiego - biskupa Andrzeja Krzyckiego (1523 - 1527), pisanego do swego poprzednika w czerwcu 1524 roku "przybyłem do Radymna dzięki Bogu całkiem zdrowy i znalazłem miejsca bardzo przyjemne i tak obwarowane hojnością Waszej Przewielebności, że ci, którzy mię odwiedzają, powiadają, że tutaj o wiele bezpieczniejszy pobyt niż w Przemyślu. Zauważyłem, że miasteczka i wsie przez które przejeżdżałem, a dość gęsto położone i o wiele zamożniejsze niż można było się spodziewać po tylu klęskach...". Wiadomo,że w 1528r. w biskupim dworze odbył się synod diecezjalny.
Dwór mocno zdewastowany i zniszczony, został rozebrany na początku XIX w. Pozostały po nim jedynie ślady fortyfikacji i towarzyszących zabudowań. Rezydencja biskupów przemyskich znajdowała się na niewielkim wzgórzu, naprzeciw miasta, przy ujściu rzeki Rady do Sanu, na przedmieściu nazywanym Skołoszowem.
Źródło: Szymańska Janina, Zarys dziejów Radymna do roku 1918, Rzeszów 1988

ciekawe opracowanie

http://doi.prz.edu.pl/pl/pdf/biis/914