Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
Mury miejskie Warszawy wznoszono od XIII do XVI wieku. Rozbudowa była spowodowana zwiększaniem miasta na przestrzeni wieków dlatego pierwotny obwód powiększono juz w XIV wieku, a dalsza rozbudowa w postaci drugiej, niższej linni murów nastąpiła w XVI wieku. Całkowity obwód murów wynosił ok 1200m. Mury posiadały 3 bramy: Krakowską, Nowomiejską (do której w 1548r. dobudowano szyję z Barbakanem) oraz Poboczną. Oprócz wież zamkowych (Grodzkiej i Dworzańskiej) system obronny miasta posiadał jeszcze wieże: Gnojną, Żuraw, Białą i Marszałkowską oraz Basztę Prochową i Rycerską.
Barbakan
wieża Gnojna
Baszta Rycerska
Baszta Prochowa
Miejsce po Bramie Krakowskiej, która znajdowała się nad widocznym "mostkiem"
Pozostałe części murów..
plan w porządku chronologicznym (źródło:Warszawa średniowieczna - Dawne mury warowne miasta Starej Warszawy, Autor: Maksymilian Baruch, za:www.biblioteka.warszawa1939.pl)
plan z roku 1868 (źródło:Warszawa średniowieczna - Dawne mury warowne miasta Starej Warszawy, Autor: Maksymilian Baruch, za:www.biblioteka.warszawa1939.pl)
plan bram staromiejskich (źródło:Warszawa średniowieczna - Dawne mury warowne miasta Starej Warszawy, Autor: Maksymilian Baruch, za:www.biblioteka.warszawa1939.pl)
Warszawa na obrazie Dahlberga z 1656roku
wieża Marszałkowska na akwareli Vogla z 1785 roku
Brama Poboczna na akwareli Vogla z 1785 roku
wieża Nowomiejska (w głębi) na akwareli Vogla z 1785 roku
Mury od strony Podwala na rysunku Vogla, koniec XVIII wieku(źródło:Warszawa średniowieczna - Dawne mury warowne miasta Starej Warszawy, Autor: Maksymilian Baruch, za:www.biblioteka.warszawa1939.pl)
Wieża Marszałkowska i Brama Krakowska (źródło:Warszawa średniowieczna - Dawne mury warowne miasta Starej Warszawy, Autor: Maksymilian Baruch, za:www.biblioteka.warszawa1939.pl)
Brama Krakowska, Wieża Dworzan (także Brama Przedmieścia, Brama Czerska, Brama Bernardynów) – jest to nieistniejąca obecnie brama w murach miejskich Warszawy, zlokalizowana przy Zamku Królewskim na obecnym placu Zamkowym. Pierwotnie w miejscu późniejszej Bramy Krakowskiej wzniesiono tzw. Wieżę Dworzan z bramą przy wylocie ulicy Bernardyńskiej, obecnej południowej pierzei placu Zamkowego. Bliżej w kierunku zamku i Wieży Grodzkiej znajdowała się starsza, kwadratowa wieża, tzw. Wieża Księcia Janusza Starszego. Wieża Dworzan stała od strony wjazdu od Ujazdowa i Czerska, wcześniejszych siedzib książąt mazowieckich, stąd znana jest także pod nazwą Brama Czerska. Wieża Dworzan zbudowana została w czasie pierwszej fazy budowy murów miejskich przed rokiem 1339 (odcinek od dzisiejszego placu Zamkowego do Wąskiego Dunaju). W pierwszej ćwierci XV wieku wzniesiono na odcinku tej wieży drugi ciąg murów, w tym czasie powstał też murowany gotycki most na przedbramiu, obecnie jedyny widoczny fragment dawnej bramy (zrekonstruowany w latach 80. XX wieku). W latach 1643–1644 wzniesiono przy niej Kolumnę Zygmunta. Brama ta odegrała pewną militarną rolę w czasie potopu szwedzkiego w trakcie kolejnych szturmów miasta. W końcu XVII wieku otrzymała szatę barokową i obrosła kamienicami, zasypano także fosę i most gotycki. Plac przed bramą nosił nazwę Czerskie Przedmieście, a od XV wieku Bernardyńskie Przedmieście, gdy powstał kościół św. Anny wraz z klasztorem bernardynów. Od XVI wieku plac ten znany jest jako Krakowskie Przedmieście. Brama została rozebrana w roku 1818. W wyniku zniszczeń zabudowy Warszawy w czasie II wojny światowej zrekonstruowano po wojnie przebieg murów miasta. Zarys bramy został uwidoczniony na bruku, podobnie jak i muru pomiędzy zamkiem a bramą (bez wieży przy zamku i baszty w zewnętrznej linii murów).
Brama Poboczna zwana też Furtą Nową lub Boczną (obecnie nieistniejąca) była elementem murów obronnych średniowiecznej Warszawy. Znajdowała się na końcu Wąskiego Dunaju i prowadziła na Podwale. Zbudowano ją w latach 1598-1617 w stylu renesansowym na miejscu wcześniejszej baszty, w ciągu pierwszej linii istniejących już gotyckich murów obronnych. Brama była tynkowana i zwieńczona attyką.
Odegrała ważną rolę w walkach podczas oblężenia Warszawy w 1656 roku podczas wojny ze Szwecją. Brama została rozebrana w 1804 roku
Wieża Biała – nieistniejący element murów obronnych warszawskiego Starego Miasta, zlokalizowany niegdyś u wylotu ul. Kamienne Schodki. Wieża Biała, zwana też Rybacką i Wiślaną, pierwotnie była prostokątną basztą, wybudowaną po roku 1379. Jej bok miał 4,5 metra szerokości; wiodący ku niej odcinek ul. Kamienne Schodki - jedynie 3,5. Z roku 1496 pochodzi wzmianka o przejściu z Kamiennych Schodków na Rybaki, które wiodło zapewne przez Wieżę Białą lub istniejący obok niej prześwit w murze. W roku 1560 basztę przebudowano na bramę dla pieszych i podwyższono; otrzymała postać otynkowanej wieży o prostokątnym rzucie kondygnacji przyziemia, i ośmiobocznej, dobudowanej górnej części. Wiadomo, że w końcu XVI wieku mieściła więzienie, oraz że przeszła remont w roku 1786. Ostatecznie Wieżę Białą rozebrano w połowie XIX wieku. Dolne partie pierwotnej wieży odkryto podczas badań archeologicznych w latach 1952 i ok. 1960, i większości zniszczono podczas późniejszych remontów nawierzchni ulicy Kamienne Schodki – ostatni miał miejsce w roku 2002.
Wieża Marszałkowska, Okrągła - obecnie nie istniejąca jedna z wież i baszt wchodzących w skład murów miejskich Warszawy, najwyższa z wież tworzących system obronny Starej Warszawy, usytuowana w północno-wschodniej części murów. Wieża powstała jako jeden z ostatnich elementów pierwszej, najstarszej linii murów Warszawy, wzniesiona po 1379 roku, u zbiegu ulic Krzywe Koło i Brzozowej. Pierwotnie nazywana Wieżą Okrągłą i flankowała ona ostatni odcinek podwójnego pierścienia murów miejskich kończący się na Wieży Białej (dalej do zamku był tylko jeden ciąg murów). W 1591 w sąsiedztwie wieży powstał drewniany budynek szpitala św. Łazarza wraz z kaplicą u zbiegu ulic Brzozowej i Mostowej, od XVII wieku murowany. Od 1627 wieża zmieniła nazwę na Marszałkowska, mieściła Więzienie na Dekretowanych Sądem Marszałkowskim. Po 1808 roku wieża została ostatecznie rozebrana, a wkrótce po niej w 1832 sąsiedni szpital przeniesiono na Plac Trzech Krzyży. Po II wojnie światowej w czasie rekonstrukcji warszawskiego Starego Miasta postanowiono uwidocznić zarys murów miejskich, w XIX wieku zasłonięty przez kamienice. W wyniku tych prac powstała rekonstrukcja dolnych partii wieży, którą wykorzystano jako dodatkowe wejście na Starówkę od strony ulicy Brzozowej, budując przy jej ścianie zakręcone spiralnie schodki. Do końca XX wieku w pomieszczeniu w przyziemiu wieży znajdował się sklep z pamiątkami. Na kamiennej przyporze Baszty Marszałkowskiej po renowacji rzeźby w lipcu 1972 stanął pomnik warszawskiej syrenki dłuta Konstantego Hegla.
Marek Szajerka Wysłany: 14 Kwi 2009 23:37
Most Bramy Krakowskiej może pochodzić nawet z 2 połowy XIII w. Gdy w 1977 r. odkryto ten most, nie wiedziano, że identyczne pod względem konstrukcyjnym są dwa mosty w Grudziądzu. Niewątpliwie należy do najstarszych zachowanych mostów murowanych w Polsce. Więcej szczegółów na stronie
http://forum-grudziadz.info/viewtopic.php?t=1377
Temat ten poruszony został również w Spotkaniach z Zabytkami, nr 2:2000.
-------------------------------------
Wg tej pozycji, wydrukowanej w 1972 r. , przed odkryciem mostu Bramy Krakowskiej , można go datować na fazę drugą - b, przed 1339 r. Najistotniejszy w datacji jest podwójny mur arkadowy.
Uważam, że ze szkodą dla promocji tego unikalnego zabytku "odmładza" się go.
http://pl.wikipedia.org/wiki/Brama_Krakowska_w_Warszawie
Istnieją przesłanki naukowe, by skorygować czas powstania mostu. Najistotniejszy dla tego zabytku most Bramy Bocznej w Grudziądzu odkryty został dopiero w 1999 r. Dla porównań ewentualni badacze mostu Bramy Krakowskiej mają dwa identyczne pod względem konstrukcyjnym mosty w Grudziądzu (mosty bram Toruńskiej i Bocznej). Około 30 lat temu, gdy opracowywano od strony naukowej most w Warszawie, nie wiedziano o zachowanych mostach średniowiecznych w Grudziądzu. Możliwe, iż most Bramy Krakowskiej był tak masywny, jak most Bramy Toruńskiej w Grudziądzu.
Obecny wygląd mostu ceglanego pochodzi z lat 90-XIX w.
|
|
|
|
udało się wreszcie wejść do Barbakanu
w bramie rekonstrukcje odcinków murów miejskich
Brama Krakowska w różnych fazach
|
XIV wieczny mur wyeksponowany w Muzeum Historii Warszawy
czcibor Wysłany: 09 Lip 2018 14:07
|
|
|
|
Maj 2018.
|
Marek Szajerka Wysłany: 21 Maj 2020 9:54
Warto jeszcze raz w tym wątku powrócić do kwestii Mostu Bramy Krakowskiej. Po upowszechnieniu się tezy, że mosty ceglane w Grudziądzu sa najstarsze w Polsce,, zyskał most w Warszawie. Z uwagi na unikalną i identyczną konstrukcję do wspomnianych mostów, został on zaliczony, jako drugi w kolejności najstarszy w Polsce. Zapewne pamięta on czasy księcia Konrada Mazowieckiego, który współpracował z biskupem misyjnym Prus Chrystianem.
------------------------------------------------
Warto pamiętać, że 90 lat temu profesor Politechnik Warszawskiej wyszedł z tezą, że plan Starej Warszawy jest odwzorowaniem planu Starego Miasta w Grudziądzu, łącznie z Zamkiem Królewskim.
Więcej szczegółów w Biuletynie Koła Miłośników Dziejów Grudziądza z 2016 r.
Identyczne mosty dowodzą, że prof. Oskar Sosnowski miał rację.
https://kpbc.umk.pl/dlibra/publication/222624/edition/221291/content
Ostatni post: Zamek w Grudziądzu Nasz najnowszy członek: Kazadii Ostatnie wpisy Nieprzeczytane wpisy
