Tęgoborze - zamek/dwór obronny

Zostawiam nayukochańszą Małżonkę moją JW Maryannę z Jurkowskich11 hrabinę Stadnicką przy dożywociu Górnego Folwarku Tęgoborskiego z gruntami, łąkami do niego należącymi a więc ogrodów: wielkiego za pałacem, kopca po drugiej stronie drogi,

Tęgoborze to stara miejscowość. Jej historia sięga, co najmniej średniowiecza, ponieważ pierwsze wzmianki o parafii Tęgoborze pochodzą z XIV wieku, a według tradycji istniała na tym terenie osada już w X wieku, założona przez św. Justa na górze, która do dziś nosi jego imię. Jednakże osadnictwo w tych okolicach istniało prawdopodobnie jeszcze wcześniej. We wsi Białawoda, w sąsiedztwie Tęgoborzy natrafiono bowiem na fragmenty ceramiki łużyckiej, a na szczycie Białejwody - tzw. Zamczysku zlokalizowano późnołużycki gród. Materialnych śladów tej długiej historii Tęgoborzy jest jednak niewiele. Przyczyniły się do tego na pewno najazdy Tatarów, Szwedów oraz ariańskiego dziedzica Tęgoborzy- Cyryla Chrząstowskiego, który w latach 1605-1611 splądrował kościół parafialny w Tęgoborzy oraz ograbił i doszczętnie zniszczył zespół klasztorny OO. Marków na Juście. Najstarszym zabytkiem Tęgoborzy jest XVII- wieczny kościół, św. Justa, a w nim obrazy Matki Bożej Juścieńskiej oraz świętego Justa- także pochodzące z XVII wieku. O przeszłości Tęgoborzy mówi też XVIII- wieczny drewniany kościół parafialny, który obecnie znajduje się w Tabaszowej. Ważnym zabytkiem jest też klasycystyczny pałac z początku XIX wieku, wzniesiony przez Stadnickich na miejscu rezydencji wcześniejszych właścicieli wsi. Do dziś wspaniale prezentuje się jego kolumnowy portyk z trójkątnym frontonem, oraz piękny taras od strony ogrodu. Pałac stał kiedyś w 3-hektarowym parku mieszczącym staw rybny misternie połączony z ozdobną sadzawką w pałacowym salonie. Świetności majątku położyła kres rabacja chłopska z 1846 roku. Właściciel ratując życie zbiegł ale pałac został zniszczony, a majątek przejęty później przez dalekich krewnych- rozprzedany. W 1920 roku pałac został częściowo odnowiony, a po wojnie odrestaurowany i wykorzystany jako ośrodek wczasowy