Stypułów Średni

wieś w powiecie nowosolskim, w gminie Kożuchów

We wsi Stypułów (a dokładniej Stypułów Środkowy - wieś posiada jeszcze "odnogi" Stypułow Dolny i Górny - znajduje się XVI dwór obronny.
Pierwsze wzmianki o wsi Stypułów pojawiły się na w 1295 r. (Stiplow). Prawdopodobnie w końcu XIV w. rozległa wieś ulicówka uległa podziałowi na dwie części - dolną, środkową, później górną (niem. Nieder-, Mittel-, Ober Herwigsdorf), które miały różnych właścicieli. Jednym z nich był, wzmiankowany w 1338 r., Kunad ze Stypułowa. Pierwszym wymienianym właścicielem części Stypułowa, określanej później jako środkowa, był Hans von Unruh (1339 r.). W rękach tego rodu Stypułów pozostawał do 2 połowy XVII wieku. W 1440 r. po raz pierwszy wzmiankowano miejscowy folwark. Najwybitniejszym przedstawicielem stypułowskiej linii rodu był Albrecht von Unruh (zm. około 1601 r.), któremu przypisuje się budowę murowanej rezydencji. Otoczony fosą i wałami ziemnymi dwór obronny powstał prawdopodobnie w połowie XVI wieku. Na początku XVII wieku majątek, przejściowo znalazł się we wspólnym władaniu rodziny von Unruh i Hansa von Waldow. W 1681 r. własność Unruhów przeszła we władanie Johanna von Műllenau. Dwa lata później nowi właściciele dokonali przebudowy dworu nadając mu cech barokowych. Zmieniono wystrój wnętrz i klatkę schodową. Fakt ten upamiętniono tablicą z kartuszem herbowym. W 1743 r. Stypułów Środkowy przeszedł na własność barona Konrada von Goltz, który 3 lata później sprzedał majątek rodzinie Hansowi Ernestowi von Kalckreuth. Prawie stuletnie rządy możnego rodu Kalckreuthów zakończyły się w 1844 r., kiedy folwark wraz z dworem kupił Martin, majster budowlany z Bytomia Odrzańskiego. Dokonał on gruntowej przebudowy fasady dworu. Podczas prac budowlanych zatarto obronny charakter budowli, zniwelowano wały, zasypano fosę. W pobliżu urządzono park krajobrazowy. Krótko po zakończeniu remontu dworu, folwark sprzedany został Frankemu. W połowie XIX stulecia we wsi znajdował się pałac, folwark, szkoła ewangelicka, młyn wodny, 2 wiatraki, gorzelnia - 366 mieszkańców (12 katolików).Ostatnimi właścicielami majątku była rodzina Andree, która przejęła Stypułów Środkowy ok. 1864 r. Dokonano wtedy zmiany wystroju wnętrz siedziby, wymieniono stropy, boazerie, postawiono nowe kominki. W otoczeniu dworu założono ogród. Prowadzono również inwestycje na terenie folwarku. Po 1945 r. w jego zabudowaniach zorganizowano PGR. W pomieszczeniach dworu mieściły się biura gospodarstwa i mieszkania. W 1970 r. przeprowadzono remont elewacji. Od czasu likwidacji PGR (lata 90. XX wieku) obiekt pozostaje opuszczony. (źr:www.kozuchow.pl). obiektu nie nalezy mylić z istniejącym we wsi XIX pałacem zbudowanym ok. 1800 roku.

plan dworu na poziomie przyziemia

2018, Ogrodzony, zarastający, wejść nie ma jak...tylko dziury w płocie ratują