Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
Powiadomienia
Wyczyść wszystko
Rozpoczynający temat 10/02/2026 12:20 am
wieś w powiecie tomaszowskim, w gminie Łaszczów
Jedynym śladem o istnieniu tej budowli jest józefińska Mapa Miega z końca XVIII wieku. Obecność symbolu zamku na arkuszach tej mapy świadczą o tym, że nawet po wiekach ruiny lub wały były na tyle wyraźne, że kartografowie uznawali je za istotny punkt orientacyjny. Co widzimy na tej mapie?
Typ budowli. Zamek (a właściwie fortyfikacja obronna) znajduje się po prawej (wschodniej) stronie osady, na wyraźnym wzniesieniu górującym nad doliną rzeki Huczwy.
Na mapie oznaczono go jako czworoboczne założenie z wyraźnie zarysowanym dziedzińcem wewnętrznym. Budowla ma charakter bastionowy lub obronny, co sugerują pogrubione linie murów i narożne wzmocnienia. Regularne założenie ułatwiało obronę i organizację życia wewnątrz (dziedziniec).
Elementy Architektoniczne na Mapie: Mury obronne: Tworzą zamknięty czworobok, co wskazuje na silne walory defensywne kompleksu.
Baszty/Narożniki: Na rogach założenia widoczne są wyraźne wypustki, które odpowiadają historycznym wieżom obronnym zamku. Zamiast wysokich, smukłych wież, w narożnikach znajdują się bastiony – wysunięte punkty, które pozwalały na prowadzenie ognia bocznego (flankującego) wzdłuż murów.
Sąsiedztwo: Bezpośrednio przy murach widać mniejsze zabudowania (prawdopodobnie gospodarcze lub domostwa służby dworskiej), oznaczone czerwonymi i czarnymi prostokątami.
Zanim przejdziemy do opisu historii obiektu chcielibyśmy poświęcić chwilę na opisanie lokalizacji zamku obronnego.
Kontekst Terenowy
Woda: Zamek jest strategicznie ulokowany tuż nad rozlewiskiem/stawem. Na mapie widać jasnoniebieski obszar wody, który stanowił naturalną barierę ochronną od strony zachodniej i południowej.
Ukształtowanie terenu: Cieniowanie wokół obiektu wskazuje na to, że znajduje się on na tzw. Górze Zamkowej (wysokim brzegu rzeki), co dawało doskonały wgląd w okolicę i ułatwiało obronę.
Strategiczne położenie: Wykorzystanie naturalnego wzniesienia nad stawami (często pierwotnie terenami bagiennymi) to podręcznikowy przykład średniowiecznej sztuki fortyfikacyjnej. Woda stanowiła naturalną barierę, którą trudno było sforsować ciężkiemu wojsku.
Lokalizacja na współczesnej mapie: Obiekt ten znajdował się na południowy wschód od centrum dzisiejszej wsi Zimno, w rejonie, gdzie zabudowa styka się z systemem stawów.
𝗛𝗜𝗦𝗧𝗢𝗥𝗜𝗔 𝗭𝗔𝗠𝗞𝗨
„Na mapie Miega z lat 1779-1782 widoczne są na terenie Zimna elementy obronne dworu w postaci czworobocznego narysu obwarowań z czterema bastejami. Można się domyślać, że stanowiły relikty budowli XVI lub XVII-wiecznej i należałoby ją wiązać z Łaszczami lub Bełżeckimi”. (J. Niedźwiedź Leksykon miejscowości dawnego województwa zamojskiego, Zamość 2003).
Budowę tej, prawdopodobnie XVI - wiecznej fortecy obronnej należy przypisać Janowi Łaszcz z Tuczap herbu Prawdzic. Jan Łaszcz z Tuczap herbu Prawdzic piastował wiele funkcji, był między innymi podkomorzym bełskim w 1570 roku, krajczym dworu Anny Jagiellonki w 1585 roku, starostą chełmskim w latach 1583-159, starostą tyszowieckim oraz posłem na sejmy.
„Przed 1592 rokiem wieś należała do Jana Łaszcza, żonatego z Anną Wielkopolską, która w 1593 roku zastawiła majątek Pawłowi Łaszczowi. Po jej śmierci w 1594 roku wieś odziedziczył ich syn Jan, który kwitował Pawła Łaszcza z zastawu, a następnie sprzedał w 1598 roku Zimno”. (J. Niedźwiedź Leksykon miejscowości dawnego województwa zamojskiego, Zamość 2003).
powyższe i grafika informacje zamieszczone na forum dzięki uprzejmości Grzęda Sokalska - Historia (Fb)
Ten temat został zmodyfikowany 1 dzień temu 3 razy przez Becik
Statystyki forum
402
Fora
9,466
Tematy
16.8 K
Wpisy
0
Online
24
Użytkownicy
Ostatni post: Zimno Nasz najnowszy członek: Kazadii Ostatnie wpisy Nieprzeczytane wpisy
