Burzenin

wieś w powiecie sieradzkim, w gminie Burzenin

Dwór obronny w Burzeninie ma obszerna literaturę. Prawie już nieczytelny jego relikt noszący miejscową nazwę "zamek" znajduje się nad starorzeczem Warty, ok. 750m na południe od rynku. Jak wykazały badania terenowe, zachowały się relikty murów fundamentowych tworząc prostokąt 13,5mx25m, które powstawały w kilku etapach począwszy od I połowy XVI wieku. Bryła z drugiej połowy XVI wieku, którą identyfikować można z rezydencją podskarbiego Hieronima Bużeńskiego była trójkondygnacyjnym dworem o wymiarach 13,5mx15,5m z czterema izbami w przyziemu. W II ćwierci XVII wieku budynek rozbudowano, wzniesiono wieżę bramną, a na początku XIX wieku dwór rozebrano. Ulokowany w dolinie Warty i otoczony bliżej nierozpoznanymi urządzeniami obronnymi zespół dworski w Burzeninie z murowanym domem pańskim i towarzyszącymi mu budynkami drewnianymi był chyba dość typową, bezpieczną rezydencją bogatego szlachcica czasów odrodzenia.
Pierwsza wzmianka źródłowa z 1344 r. dotyczy targów i komory celnej. Wynika z niej, że już wówczas istniało tu miasto, a co najmniej osada targowa. Otóż wtedy to król Kazimierz III Wielki w Burzeninie zwolnił mieszczan z Brzeźnicy od opłat mostowych i targowych. Za datę lokacji przyjmuje się rok 1378, gdy Ludwik Węgierski na prośbę Spytka z Burzenina, stolnika sieradzkiego, zwolnił mieszkańców na 5 lat z podatków. W 1419 r. Władysław Jagiełło odnowił prawa miejskie Burzenina. Pozwolił w tym dokumencie na jeden jarmark w roku i cotygodniowe targi, odbywające się w każdą środę. W poł. XVI w. mieszkało tu 15 rzemieślników. Położony przy szlaku solnym, aż do XVI w. czerpał Burzenin zyski z tranzytu handlu solą. Nie rozwinął się jednak nigdy w znaczący ośrodek miejski.