Toruń

tapir Wysłany: 24 Sie 2008 17:13 

Trochę zdjęć z maja 2008, (c) cvn&tapir

Zamek:

I jeszcze rekonstrukcja-makieta eksponowana w lochu - gdanisko się nie zmieściło w kadrze

Zamek Krzyżacki w Toruniu zaczyna odżywać
Gazeta Wyborcza Toruń, 2008-07-20

Do końca lipca potrwają prace archeologiczne na Zamku Krzyżackim. W ruinach przybędzie także atrakcji dla turystów.

Wykopaliska prowadzą doktoranci i studenci archeologii z UMK. Kieruje nimi dr Adam Chęć. Ostatnie badania rozpoczęły się w latach 50. ubiegłego stulecia i zakończyły się w 1966 r. Inicjatorką ponownych prac jest prof. Jadwiga Chudziakowa, która stoi na czele zespołu do badania średniowiecznego i nowożytnego Torunia. - Skupiamy się na miejscach poprzednio niezbadanych - mówi dr Chęć. - Prowadzimy m.in. badania dawnej kuchni. Znaleźliśmy tam relikt paleniska, udało nam się wydobyć ceramikę, potłuczone naczynia, kostkę do gry, kości zwierzęce oraz monetę - pochodzący prawdopodobnie z XIV lub XV w. brakteat krzyżacki.

Archeolodzy zbadali też wnętrze ośmiobocznej wieży głównej, gdzie odkryli wybudowany po postawieniu konstrukcji tunel prowadzący na zewnątrz oraz fragmenty cegieł wykorzystywanych do budowy otworów okiennych. W planach mają też eksplorację dawnej studni. - Spodziewamy się, że znajdziemy tam odpadki po poniszczonych przedmiotach. Gdy studnie wysychały, zamieniano je w wysypiska śmieci, poza tym coś mogło wpaść do wody - mówi kierownik wykopalisk.

Wydobyte znaleziska zostaną zakonserwowane i opisane. Możliwe, że będzie je można oglądać na wystawie.

Zamek Krzyżacki wzbogaca się też w kolejne atrakcje dla turystów. Czynna jest już replika mennicy. Zaglądając do piwnicy, zwiedzający będą mogli przekonać się, jak żyli Krzyżacy. Przywita ich rekonstrukcja kuchni, zbrojownia z oryginalnym uzbrojeniem, aranżacja sypialni z łóżkami wzorowanymi na XIII-wieczne i skryptorium. W sali koncertowej miejsca halogenów zajmą żyrandole. Turyści będą mogli fotografować się w dybach i w łańcuchach. - Chcę pokazać to, co się działo w zamku - mówi Andrzej Nowicki, dyrektor Centrum Kultury Zamek Krzyżacki. - Z przyczyn technicznych muszę wszystko umieścić w piwnicy, ale na dziedzińcu postawię pręgierz i drugie dyby. Trwają prace nad przygotowaniem wszystkich atrakcji, które już niebawem mają być dostępne dla zwiedzających.

Zamek powstał w XIII w. Składał się z zamku głównego, przedmurza i przedzamczy. Prawdopodobnie od początku był siedzibą komtura. W 1454 r., podczas powstania przeciw Krzyżakom, został zdobyty przez mieszczan i częściowo zniszczony. Było to przyczyną wybuchu wojny trzynastoletniej. Do dziś zachowały się fragmenty fosy i murów, dolne partie zamku głównego oraz gdanisko.

Archeolodzy prowadzą wykopaliska w obrębie zamku. W tym miejscu znajdowała się kuchnia, Fot. Wojciech Kardas / AG

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------

zamkowy dansker na przedwojennych pocztówkach

Marek Szajerka Wysłany: 19 Kwi 2009 13:31  

W nawiązaniu do tunelu pod wieżą. Na innym forum zarzucano mi, że wymyślam hypocaustum pod wieżą zamku w Świeciu, interpretując rysunek C. Cteinbrechta.
Odrestaurowana podstawa wieży zamku w Toruniu świadczy, że wieża ta posiadała hypocaustum, ponieważ jest odpowiedni szyb., ten zakratowany na zdjęciu. Tu takie spostrzeżenie, jak można było wykopać tunel po zbudowaniu wieży i następnie zrobić szyb. Podziemny ganek musiał prowadzić aż do piwnicy, ponieważ trzeba było pilnować ognia. Kamienny fundament wieży pełnił rolę akumulatora ciepła.

czcibor Wysłany: 10 Mar 2014 14:27

Po kilku latach ponownie zwiedzony zamek.
09.03.14

W porównaniu do tego co było kilka lat temu wszystko wyładniało (jak całe miasto). Powinni jeszcze wyburzyć paskudną restauracje dobudowaną do ruiny.

Marek Szajerka Wysłany: 13 Maj 2014 17:41 

Taka ciekawostka o płaceniu czynszu przez Krzyżaków mieszczanom toruńskim.

http://www.mmgrudziadz.pl/artykul/przestrzeganie-art13-przywileju-chelminskiego-w-toruniu-i-grudziadzu

carrollus Wysłany: 29 Cze 2014 22:13

Zamek w marcu 2014 roku. Obleciałem szybko, bo były ważniejsze cele. Ale jeszcze tam wrócę...

A poniżej najstarsze, romańskie fragmenty zamku stojące na przedzamczu, sprzed połowy XIII wieku - kamienny mur i dawna zamurowana brama (cegła w układzie wendyjskim) oraz zbudowana niedługo po połowie XIII wieku nowa brama.

czcibor Wysłany: 07 Lis 2015 11:19 

Marek Szajerka Wysłany: 07 Lis 2015 17:07 

Józef Poklewski [red.], Sztuka Torunia i ziemi chełmińskiej. Materiały sesji naukowej zorganizowanej dla uczczenia jubileuszu 750-lecia Torunia w dniach 18-20 IV 1983 r.

Warszawa-Poznań-Toruń 1986

Tamże:
Zbigniew Nawrocki Układ przestrzenny trzynastowiecznego Torunia, s. 21:

"[...]. Mur kamienny, uważany za najstarszy murowany element zamku krzyżackiego, wyznacza zapewne górną krawędź wzniesienia, które w rejonie budynków poszpitalnych łączyło się z krawędzią terenu dzisiejszego Nowego miasta skierowaną w stronę południowo-wschodnią, opadającą stromo nad mokrą doliną, a po r. 1264 obudowaną murami nowomiejsklimi. Widzimy więc, że parów wzdłuż ul. Podmurnej, Wisła i mokr5a dolina otaczały z trzech stron cypel lądu, na którym w VII w. powstała osada, w połowie X w. zbudowano gród, a XIII w. Krzyżacy postawili zamek. Jeśli przy grodzie wykształciło się podgrodzie, to mogło być usytuowane raczej po jego stronie północnej w kierunku ul. Wielkie Garbary. Jak z powyższej analizy terenu wynika, miejsce to miało bardzo dobre naturalne warunki obronne, dostęp bezpośredni był możliwy tylko od strony północnej. Z tego miejsca można było kontrolować ruch na Wiśle i u przeprawy. Gród tak usytuowany mógł także skutecznie bronić przeprawy. Takich warunków obronnych nie miała przeprawa w Starym Toruniu.

Tamże:
Jerzy Frycz, Gotycka Architektura Torunia, s. 32.

"[...]. Okres pierwszy (1233-1251) ma charakter zdecydowanie przejściowy. Zapewne z tych lat pochodzi pierwszy, prostokątny układ urbanistyczny Starego Miasta Torunia, obejmujący obszar między późniejszymi: odcinkami murów nad Wisłą a ul. różaną, Rynkiem i ul. Szeroką, wyodrębniony przez Eugeniusza i Marię Gąsiorowskich, a następnie analizowany przez Jana Zobolewicza. W tym czasie miasto miało zabudowę drewnianą, której relikty są przedmiotem badań archeologicznych.
Zachowanym z tego czasu elementem architektury murowanej jest fragment obronnego muru zamkowego, zbudowanego z kamieni polnych z wbudowaną w niego bramą ceglaną o wątku wendyjskim. Ponieważ mur ten nie jest powiązany organicznie z późniejszym, pochodzącym z lat pięćdziesiątych XIII w., wzniesionym z cegły założeniem zamkowym, można przypuszczać, że stanowi pozostałość wcześniejszego obozu warownego - dużego majdanu bronionego umocnieniami drewniano-ziemnymi i zapewne właśnie tym nigdy nie skończonym murem z kamienia. można go datować na lata równoczesne budowie miasta na obecnym miejscu, a więc na 1236 r. - ok. 1240 r. Wydaje się najstarszym zachowanym na ziemiach polskich przykładem muru z gankiem na odsadzce i z rytmem strzelnic w co drugiej blance. Ten system przyniesiony zapewne z Saksonii zastosowano później w murach miejskich Starego Miasta Torunia ( w latach 1251-1262) oraz Wrocławia i Krakowa. [...]"

Tak widziano genezę tego muru w XX w. Zresztą nadal odmawia się Polakom umiejętności wznoszenia budowli kamienno ceglanych przed Krzyżakami. W zasadzie to dla tego terenu nie wyciągnięto generalnych wniosków z odkryć budowli kamienny w Starogrodzie z XII w. Najstarsze fragmenty budowli w Grudziądzu też wciska się w okres krzyżacki, chociaż technologicznie do niego nie pasują, np. wieża Klimek.

Przykład tego wywiadu;

http://www.sprawynauki.waw.pl/?section=article&art_id=1121

Dlaczego taka zaawansowana kultura nie promieniowała na obszar ziemi chełmińskiej?