Trzemeszno

czcibor Wysłany: 03 Maj 2014 10:33

Po polsku. Jak dostać się na wystawę brak informacji. Udało mi się dorwać jakaś panią, co kwiaty w kościele układała. Odesłała mnie do Pana koszącego trawnik. Pan koszący trawnik odesłał mnie z powrotem do Pani od kwiatów, żeby z zakrystii dała mi klucz. Pani klucza znaleźć nie bardzo umiała, ale przy odrobinie mojej pomocy udało się go zlokalizować. Klucz został mi wydany z prośbą o przyniesienie zpowrotem jak skończymy oglądać.
Jak skończyliśmy pani już nie było, zakrystia zamknięta, więc klucz dostał pan ogrodnik.

Wielkiego szału na wystawie nie ma. 2 małe pomieszczenia.
Głowica kolumny, okno, którego datowania nie znam, nagrobek romański i kilka zabytków zarośniętych pajęczynami.
Fundamenty widoczne w literaturze (np. u Świechowskiego) nie są w żaden sposób udostępnione.

Marcin600 Wysłany: 08 Wrz 2022 13:42

Do opisu obiektu zamieszczonego przez carrollusa dodam, że kościół uległ dwóm pożarom w roku 1360 i 1405, po których nastąpiła jego odbudowa/przebudowa w formach gotyckich z zastosowaniem cegły. Wtedy też rozebrano wielką romańską wieżę zachodnią i w jej miejsce wzniesiono dwie gotyckie wieże zachodnie z „odzyskanych” ciosów romańskich z dodatkiem cegieł - mimo, że wyglądają na romańskie, to faktycznie są one gotyckie (3 pierwsze zdjęcia carrollusa powyżej).
W tym czasie powstało też gotyckie okienko w wieży południowo-zachodniej widoczne na 3-im zdjęciu czcibora od strony wnętrza (na wystawie), a na 2-im zdjęciu carrollusa od zewnątrz.

Fotografowana powyżej wystawa znajduje się w pomieszczeniu międzywieżowym i przyziemiu wież, a nie w krypcie.

Eksponowana na wystawie romańska baza (in situ, ostatnie zdjęcie czcibora powyżej) należała do środkowej kolumny podpierającej emporę zachodnią.

Romańska kamienna płyta nagrobna z krzyżem procesyjnym (przedostatnie zdjęcie czcibora powyżej) powstała w końcu XII lub w XIII w. Została ona odkryta w 1972 r. - jako wtórnie użyta - w budynku przy placu Kosmowskiego nr 6 i przeniesiona na wystawę. Uszkodzenie środkowej partii płyty w formie głębokiego wcięcia - zapewne służyła wtórnie jako podstawa rynny (?).

Na wystawie jest też kilka romańskich płytek posadzkowych z kościoła, które archeolodzy zaaranżowali na podłodze tego pomieszczenia.

Podsumowanie aktualnej wiedzy o rozwoju kościoła i klasztoru można znaleźć w pracy:

Marcin Wiewióra 2000. Zespół klasztorny kanoników regularnych w Trzemesznie w świetle badań archeologiczno-architektonicznych. Seria: Archaeologia Historica Polona, tom 9. Uniwersytet Mikołaja Kopernika. Toruń 2000.

Zamieszczam kilka rysunków z ww. pracy oraz kilka skanów moich starych zdjęć analogowych z lat 90.

1. Aktualny stan wiedzy: I faza - poł. XII w.

2. Aktualny stan wiedzy: II faza - rozbudowa prezbiterium i transeptu - przełom XII/XIII w.

3. Rekonstrukcja bryły w fazie I - poł. XII w.

4. Rekonstrukcja wnętrza części zachodniej z emporą w fazie I.

5. Przekrój kościoła z zaznaczonymi reliktami romańskimi.

6. Głowica południowej kolumny. Wg Świechowskiego prawy górny motyw to lilia, dolny środkowy - owoc granatu.

7. Baza północno-zachodniego pilastra empory.

8. Początek północno-zachodniej arkady międzynawowej z fragmentem ściany nawy głównej powyżej - widok z obecnej empory przed organami.

9. Arkada między emporą, a aneksem północnym - widok z pomieszczenia za organami.

Romańskie płytki z posadzki kościoła, obecnie ułożone w pomieszczeniu wystawy.

Rekonstrukcja romańskiej płyty nagrobnej (widocznej na przedostatnim zdjęciu czcibora) wg Piotra Skubiszewskiego [Skubiszewki P. 1976. Romańska płyta nagrobna w Trzemesznie i symbolika nagrobków z przedstawieniami krzyża procesyjnego, [w:] Ars una. Prace