Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
 
 FAQFAQ   SzukajSzukaj   UżytkownicyUżytkownicy   GrupyGrupy   RejestracjaRejestracja 
 ProfilProfil   Zaloguj się, by sprawdzić wiadomościZaloguj się, by sprawdzić wiadomości   ZalogujZaloguj 

Wrocław - Katedra św. Jana Chrzciciela

 
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Architektura romańska - Polska -> Dolnośląskie
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
spinnaker
Roztropny


Dołączył: 18 Mar 2012
Posty: 150
Skąd: Białystok

PostWysłany: Nie Sty 06, 2013 2:09 pm    Temat postu: Wrocław - Katedra św. Jana Chrzciciela Odpowiedz z cytatem

Krótko z historii:

1000r. - Dzięki staraniom Bolesława Chrobrego powstało biskupstwo Wrocławskie jako Sufragania Metropoli Gnieźnieńskiej. Pierwszym rządcą był Biskup Jan, który obrał za patrona diecezji św. Jana Chrzciciela.

1150r. - Kazimierz Odnowiciel po nawrocie pogaństwa na Śląsk przywrócił organizację kościelną. Diecezją rządził wtedy Biskup Hieronim.

1158r. - Biskup Walter rozpoczął budowę nowej kamiennej katedry w stylu romańskim. Budowa trwała 22 lata. Do dziś zachował się z niej szereg fragmentów, jak relikty krypty pod prezbiterium. Prawie cała zachowała się też figura św. Jana Chrzciciela z około 1160 r., którą po zniszczeniu w 1945 r. uzupełniono i umieszczono w muzeum archidiecezji na ulicy Kanonia.

1244 - 1272r. - Biskup Tomasz I wzniósł cześć wschodnią obecnej Katedry, pierwszej gotyckiej świątyni w kraju.

XIV w. - Rozpoczęła się budowa części zachodniej części Katedry. Poważny wkład przy jej wznoszeniu miał Biskup Nankier, którego dziełem jest nawa główna i zakrystia.

XV w. - Ukończono budowę kaplic bocznych oraz budowę wieży północno- zachodniej z hełmem.

1540r. - Gwałtowny pożar zniszczył średniowieczny hełm wieży północnej, wiązania dachowe i dzwony.

1556r. - Odbudowano hełm w formach renesansowych, a w 1580 r. wzniesiono inentyczny na ukończonej już wieży południowej.

1633r. - Podczas wypierania z Wrocławia wojsk szwedzkich i sasko- brandeburskich przez wojska cesarskie spłoneła południowa wieża, południowa część katedry i dach zakrystii.

Więcej: http://www.katedra.archidiecezja.wroc.pl


Cennik i zwiedzanie:

poniedziałek - sobota w godzinach 10:00 - 16:00

niedziela w godzinach 14:00 - 16:00

Wejście na wieżę widokową czynne jest od maja do października.

Wjazd windą na wieżę (60 m)

Dorośli - 5 zł; Dzieci i Młodzież (do 14 lat) - 4 zł

Wieża czynna w dniach:

poniedziałek - sobota - godz. 10.00 - 16.30

niedziela - godz. 14.00 - 15.30


Kilka zdjęć z lipca 2012.







Widok z wieży (wysokość 60 m).





Ostatnio zmieniony przez spinnaker dnia Wto Sty 08, 2013 8:36 pm, w całości zmieniany 1 raz
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Sylwia



Dołączył: 30 Wrz 2020
Posty: 123

PostWysłany: Sro Wrz 30, 2020 11:47 am    Temat postu: Może Cię zaciekawi... Odpowiedz z cytatem

Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Odwiedź stronę autora
czcibor
Hetman wielki koronny


Dołączył: 09 Lut 2010
Posty: 1233
Skąd: Poznań

PostWysłany: Nie Sty 06, 2013 3:47 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Zwiedzanie rezerwatu archeologicznego z reliktami romańskimi możwliwe z jakiś specjalnych okazji. Na codzień zamkniętę, żeby nikt nie wypatrzył...
Mi się póki co nie udało.

_________________
http://lucivo.pl/
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Odwiedź stronę autora
carrollus
Hetman wielki koronny


Dołączył: 23 Lis 2009
Posty: 1005

PostWysłany: Nie Sty 06, 2013 11:34 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Przez ostatnie 2 lata próbowałem w telefonicznej rozmowie z ks. infułatem katedry wyprosić wpuszczenie do rezerwatu, za każdym razem mówił, że akurat podeszła woda, nie mają pieniędzy na zabezpieczenie, a tak w ogóle to ważniejszy jest remont ambony. Tak się te 2 lata bujałem dzwoniąc co pól roku..aż do czasu kiedy księżunio oznajmił, że jak ostatnim razem ludzi wpuścił, to mu ukradli jakieś kamienie i już nikogo tam nie wpuści...
Jak by Ci się Kolego udało tam wbić, daj znać, jadę z Tobą na sygnale!

W samej katedrze zachowało się kilka elementów (wtórnie użytych) katedry XII-wiecznej, ale to jak kiedyś zawitam do Wrocka..
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
czcibor
Hetman wielki koronny


Dołączył: 09 Lut 2010
Posty: 1233
Skąd: Poznań

PostWysłany: Pon Sty 07, 2013 10:28 am    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Czytając Twoją historię marnie to widzę...

Choć Cieć pobierający opłaty za zwiedzanie jakiś tam ołtarzy mówił, że zwiedzanie było w dzień zadusznych (ja byłem jakies 2 dni później ostatnio). Oczywiście nie mam żadnego sposobu weryfikacji tych informacji, ale w przyszłym roku w tym czasie będę się orientował.

_________________
http://lucivo.pl/
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Odwiedź stronę autora
carrollus
Hetman wielki koronny


Dołączył: 23 Lis 2009
Posty: 1005

PostWysłany: Pon Sty 07, 2013 2:40 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Z tego co mi się kojarzy 2 listopada owszem wpuszczają do krypty, tyle że nie tej...
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
carrollus
Hetman wielki koronny


Dołączył: 23 Lis 2009
Posty: 1005

PostWysłany: Sob Wrz 14, 2013 4:48 pm    Temat postu: Wrocław - Katedra Odpowiedz z cytatem

Tak naprawdę, to w murach obecnej gotyckiej katedry kryje się 5 obiektów, które powinny zostać omówione w tym dziale. Zaczniemy więc od początku.
I. Kościół czeski
Przedromański, zbudowany w II połowie X w. jako jednonawowy z transeptem, od wschodu zakończony apsydą. Kościół zbudowany był z kamieni polnych na zaprawie wapiennej, a jego długość wynosiła ok. 25 m.

II. I katedra (Chrobrego)
Przedromański, zbudowany na początku XI w. jako trójnawowa bazylika ze sklepioną kryptą. Długość katedry wynosiła 33,5 m. Odnaleziony w rejonie katedry fragment wydatnej belki pochodzący prawdopodobnie z więźby dachowej datuje się na rok 1004. Katedra uległa zniszczeniu w czasie reakcji pogańskiej i najazdu czeskiego księcia Brzetysława I w latach 1038-1039.

III. II katedra (Odnowiciela)
Romańska, zbudowana w 3 ćw. XI wieku na pozostałościach wcześniejszych budowli. W przeciwieństwie do nich jednak, zmieniono nieco kierunek osi podłużnej korygując wcześniejsze odchylenie na północny wschód. Była to trójnawowa bazylika z krótkim transeptem, posiadała jednonawowe prezbiterium zamknięte apsydą, pod którym mieściła się trójnawowa sklepiona krypta.

IV. III katedra (Walterowska)
Romańska, zbudowana w 3 ćw XII wieku, ukończona w 1180 roku. Katedra Walterowska stanowiła przekształcenie katedry Odnowiciela, znacznie pogrubiono mury i przesklepiono nawy, zaś od zachodu wzniesiono wieże. Długość katedry wynosiła 48,5 m.

Pod posadzką prezbiterium, w krypcie urządzono bardzo ciekawy rezerwat archeologiczny, ale do którego nikogo nie wpuszczają - bo nie. Gratulujemy Księdzu Infułatowi!
Na Hydralu można znaleźć kilka zdjęć: http://dolny-slask.org.pl/564161,Wroclaw,Podziemia.html

V. Prezbiterium obecnej katedry.
Wczesnogotyckie z lat 1244-1272, murowane z cegły w układzie wendyjskim z częściowym użyciem do fundamentów granitu z rozbiórki starszego prezbiterium; części konstrukcyjne i dekoracyjne z piaskowca, fragmentarycznie z granitu; długość 34,5 m. Prezbiterium ma postać trójnawowej bazyliki z prostokątnym obejściem. Nawa główna trójprzęsłowa ze sklepieniem żebrowym sześciodzielnym, wspartym na nadwieszonych służkach i zewnętrznych łukach oporowych; nawy boczne i wschodnia część obejścia ze sklepieniami krzyżowo-żebrowymi na służkach filarów międzynawowych i przyściennych. Zróżnicowane głowice filarów i wsporniki dekorowane płaskorzeźbionymi motywami roślinnymi i figuralnymi, jedna z głowic tzw. piszczałkowa. Detal wykazuje jeszcze formy romanizujące.
W końcu XIII w. nadbudowano dwie wschodnie wieże nad narożnymi przęsłami obejścia. Wieże te (pierwotnie nie zamierzone) wzniesiono prawdopodobnie już po wykończeniu partii chórowej.

Przed wizytą we Wrocławiu byłem lekko sceptyczny co do tego, co uda mi się zobaczyć, bo czytałem, że obejście zwykle jest zamknięte. Raz w życiu miałem chyba farta. (fot. czerwiec 2013)

Przed wejściem do katedry obowiązkowo m.in tabliczka "zakaz fotografowania", którą jak zwykle olałem. I aż w szoku byłem, że nikt się nie czepiał...

Katedra od wschodu


Północna ściana wczesnogotyckiego prezbiterium.


Wieże wschodnie


Okno w wieży południowej


Poniżej kilka zdjęć jakie udało mi się zrobić wewnątrz z ręki:

Prezbiterium ku wschodowi


Prezbiterium - widok z arkady obejścia pd.


Południowa nawa prezbiterium.


Arkada prezbiterium


Służka


Potem się wkurzyłem (bo wychodziło mi 1 na 5 zdjęć) i leciałem z lampą.

Wczesnogotyckie służki, głowice


I w pionie


A tu mamy sklepienie na skrzyżowaniu nawy pd. prezbiterium i wschodniego obejścia


Tu jeszcze jeden fragment sklepienia


Musi też być i baza


Mało znany portal z ok. 1250 roku w północnej ścianie prezbiterium


Na koniec jedyne widoczne relikty katedry walterowskiej - trzony kolumn wmurowane wtórnie w portyk zachodni


A to pozostawiam bez komentarza..
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
czcibor
Hetman wielki koronny


Dołączył: 09 Lut 2010
Posty: 1233
Skąd: Poznań

PostWysłany: Nie Paź 13, 2013 6:53 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

W nauce funkcjonuję różne idee dotyczące kościołów poprzedzających katedrę wrocławską. Np. Edmund Małachowicz widzi 5 faz, ale nie wlicza do tego ostatniej wymienionej przez kolegę Carrollusa fazy, zamiast tego dodaje budowle poprzedzającą kościół czeski.

Spotyka się to z miażdżącą krytyką Dariusza Andrzeja Sikorskiego, negując dokonywane rekonstrukcje a także istnienie tak licznych kościołów przed katedrą Walterowska. SIkorski mocno krytykuje dotychczasowe badania za błędy merytoryczne oraz brak publikacji dokumentacji umożliwiającej włączenie się szerszemu gronu do dyskusji.

_________________
http://lucivo.pl/
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Odwiedź stronę autora
carrollus
Hetman wielki koronny


Dołączył: 23 Lis 2009
Posty: 1005

PostWysłany: Nie Paź 13, 2013 7:36 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Ja się opierałem tylko na Świechowskim + Walicki jeśli idzie o wczesnogotyckie prezbiterium. Wiadomo nie od dziś, że gdzie dwóch Polaków - tam 3 opinie.
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marcin600
Pobożny


Dołączył: 03 Lip 2015
Posty: 103

PostWysłany: Nie Maj 03, 2020 11:34 pm    Temat postu: Zamknięte podziemia Odpowiedz z cytatem

W 2018 r. w trakcie mojej rozmowy telefonicznej z ks. proboszczem katedry dowiedziałem się, że podziemia są zamknięte, gdyż... podchodzi woda. Wygląda na to, że już stale będzie podchodzić. No chyba, że ma się kalosze lub znajomości.

W 2014 próbowałem coś sfotografować przez kraty zamykające korytarz prowadzący do krypty. Efekt - wielce żenujący, ale i tak zamieszczam, wraz z planszą wiszącą przy wejściu.
[na zdjęciach nie widać wody, ale dlaczego?...]

rozjaśniane, kontrastowane itd., itp...






usilna próba wyciśnięcia czegokolwiek. To, co widać, to zapewne łuk apsydy tzw. pierwszej katedry romańskiej z 2 poł. XI w. - czerwony na planiku krypty i zielony na planiku katedry na planszy poniżej


plansza przy zejściu do krypty


Ostatnio zmieniony przez Marcin600 dnia Pon Maj 04, 2020 12:15 pm, w całości zmieniany 2 razy
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marcin600
Pobożny


Dołączył: 03 Lip 2015
Posty: 103

PostWysłany: Pon Maj 04, 2020 12:34 am    Temat postu: Kolumny portyku Odpowiedz z cytatem

Co do kolumn w portyku wejściowym do katedry, to w 2016 r. ukazał się artykuł Piotra Pajora "Przyczynek do datowania kolumn w zachodnim portyku katedry we Wrocławiu" w tomie: "Architektura sakralna w początkach państwa polskiego (X-XIII w.)", wyd. MPPP w Gnieźnie (cała książka do darmowego ściągnięcia w pdf ze strony gnieźnieńskiego muzeum).

Wg tych ustaleń, jest tam 5 trzonów kolumn romańskich (1 poł. XIII w.), w tym dwa ("cienkie") są dosztukowane (przedłużone) w XV w. Reszta jest późnogotycka, a jedna nawet nowożytna, imitująca romańską!!!

Posiłkując się ww opracowaniem, zamieszczam swoje zdjęcia kolumn (na niektórych dodałem opisy), coś w rodzaju mini przewodnika (określenia kolumn są moje - dla łatwiejszego rozróżnienia):

Trzon romański, "cienki, lewy", romby i lilie








Trzon romański, "cienki, prawy", romby i lilie








Trzon romański - "gruby lewy", romby i rozetki




Trzon romański - "gruby, prawy", romby i rozetki




Trzon romański - z liściem palmy




Trzon nowożytny, imitujący romański!!! (z liśćmi akantu)




Trzon późnogotycki - 1465 r. ("łuskowaty")
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
carrollus
Hetman wielki koronny


Dołączył: 23 Lis 2009
Posty: 1005

PostWysłany: Sro Maj 06, 2020 2:20 am    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Masz gdzieś uwiecznione, albo mógłbyś wskazać miejsce, gdzie się schodzi do krypty i z którego robiłeś zdjęcia.
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marcin600
Pobożny


Dołączył: 03 Lip 2015
Posty: 103

PostWysłany: Czw Maj 07, 2020 12:20 pm    Temat postu: Podziemia katedry Odpowiedz z cytatem

Takowego zdjęcia niestety nie mam.
Zejście do podziemi jest z północnej (lewej) nawy bocznej, +/- na wysokości początku prezbiterium.
Po "sforsowaniu" początkowego zabezpieczenia (było otwarte, ale czy nadal jest? najlepiej najpierw spróbować nie zadając nikomu pytań Smile korytarz schodzi do zakrętu w prawo, gdzie jest kolejna bariera - krata, niestety zamknięta. Przez pręty tej kraty można zrobić zdjęcie, ale ponieważ korytarz za zakrętem jeszcze biegnie przez kilka metrów, to widać jedynie wycinek krypty w otworze końcowym. Na szczęście jest to "konkretny" wycinek z apsydą XI-wieczną i ławą fundamentową pod późniejsze kolumny na pierwszym planie. Na nieszczęście w krypcie panują ciemności, a korytarz jest oświetlony - duży kontrast. Ja podczas pobytu miałem tylko dość prymitywny kompakt, ale lepszym aparatem zapewne można "wyzumować" znacznie lepsze fotki z tego miejsca. Załączam planiki z zaznaczonym zejściem i miejscem, skąd robiłem zdjęcia.

PS. Na youtube ( https://www.youtube.com/watch?v=CbejGrUz6Kg ) jest "oficjalny" krótki filmik o krypcie, z niezłym oglądem całości, opatrzony datą 26 marca 2020. Całkiem tam sucho i przyjemnie. Może więc coś drgnęło w temacie dostępności...?

Plan katedry z zejściem do krypty


Planik krypty - zaznaczyłem miejsce z którego zrobiłem zdjęcia (na tym zakręcie jest krata)


zakończenie korytarza i krypta w ciemnościach
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Sylwia



Dołączył: 30 Wrz 2020
Posty: 123

PostWysłany: Sro Wrz 30, 2020 11:47 am    Temat postu: Może Cię zaciekawi... Odpowiedz z cytatem

Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Odwiedź stronę autora
Marcin600
Pobożny


Dołączył: 03 Lip 2015
Posty: 103

PostWysłany: Nie Wrz 06, 2020 4:58 pm    Temat postu: Kilka detali Odpowiedz z cytatem

dodaję kilka detali - moje zdjęcia z 2014 r.

Wieżyczka schodowa przy północnej ścianie prezbiterium. Na prawo od niej - fragment fryzu/gzymsu


Ciekawy fryz/gzyms - wczesnogotycki, ale nawiązujący jeszcze do romańskich


Św. Jan Chrzciciel - patron katedry i de facto przez wieki symbol Wrocławia, rzeźba z romańskiej katedry (zapewne z jej fasady?). Tu: kopia na północnej ścianie obecnej katedry.


Oryginał w Muzeum Archidiecezjalnym (ul. Kanonia 12, po północnej stronie katedry). Rozbity w 1945 r., a następnie pieczołowicie posklejany...










Księga Henrykowska (Liber Fundationis Monasterii S Mariae in Henrichov) zawierająca pierwsze zdanie zapisane po polsku - 1270 r. W muzeum archid. przechowywany jest oryginał, ale wystawiona jest kopia, co zrozumiałe - zbyt delikatna i cenna to rzecz
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Wyświetl posty z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Architektura romańska - Polska -> Dolnośląskie Wszystkie czasy w strefie EET (Europa)
Strona 1 z 1
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Możesz dodawać załączniki na tym forum
Możesz ściągać pliki na tym forum






Załóż bezpłatnie forum phpbb2 lub phpbb3 na Forumoteka.pl


Forumoteka.pl to jedna z najstarszych platform oferująca bezpłatne fora dyskusyjne. Do tej pory założono na niej blisko 700 for, na których znajduje się ponad 60 tys. tematów. Użytkownicy napisali tutaj już blisko milion postów! Tym samym platforma jest znakomitym miejscem m.in. do wyrażania swoich opinii czy też stała się narzędziem do marketing szeptany.

Przeczytaj najnowsze artykuły:

Przedsiębiorco – sprawdź czy będziesz potrzebował #6

Przedsiębiorco – sprawdź czy będziesz potrzebował #5

Przedsiębiorco – sprawdź czy będziesz potrzebował #4



Powered by phpBB © 2001, 2005 phpBB Group