Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
 
 FAQFAQ   SzukajSzukaj   UżytkownicyUżytkownicy   GrupyGrupy   RejestracjaRejestracja 
 ProfilProfil   Zaloguj się, by sprawdzić wiadomościZaloguj się, by sprawdzić wiadomości   ZalogujZaloguj 

Grudziądz
Idź do strony Poprzedni  1, 2, 3, 4
 
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Kujawsko-Pomorskie -> Mury miejskie
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Sro Lis 11, 2015 7:10 pm    Temat postu: Kościół św. Jerzego Odpowiedz z cytatem

Do poprzednich postów szczególnie o kościele św. Jerzego na stronie Koła Miłośników Dziejów Grudziądza.

http://kmdg.grudziadz.pl/publikacje/biuletyny/numer/40.452/
W wersji papierowej jeszcze taka ilustracja:

panorama Grudziądza, wykonana z pamięci w 1599 r. Do tej panoramy dałem swoje objaśnienia. Uważam, że w konfrontacji z dokumentami pisanymi może być źródłem uzupełniającym.



Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Pią Sty 01, 2016 5:00 pm    Temat postu: Rozplanowanie Grudziądza i Starej Warszawy Odpowiedz z cytatem

W Biuletynie Koła Miłośników Dziejów Grudziądza przypomniałem swój artykuł, opublikowany w lutym 2000 r. w Spotkaniach z Zabytkami o rozplanowaniu Grudziądza i Starej Warszawy

http://kmdg.grudziadz.pl/publikacje/biuletyny/numer/4.457/
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Pią Kwi 22, 2016 12:38 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Kilkanaście lat temu po stronie północnej Grudziądza, wewnątrz obwarowań zauważyłem relikty obwarowań wewnętrznych, m.in. bram. O jednej z nich będę miał prelekcję 15.06.2016 r.

Oto tekst z Biuletynu Koła Miłośników Dziejów Grudziądza:

http://kmdg.grudziadz.pl/publikacje/biuletyny/numer/20.473/

Do tego tekstu są następujące ilustracje, których porządek zapisania jest odwrotny do tego w tekście. Zdjęcie nr 1 jest tu zapisane, jako ostatnie.

1. Plan Torunia z XVII w.


2. Makieta Grudziądza, wykonana w latach 50 XX w.


3. Makieta Grudziądza od strony północnej.


4. Zdjęcie Grudziądza z lotu ptaka.


5. Makieta Grudziądza, wykonana w czasie II wojny światowej przez Niemców.


6. Fragment planu katastralnego z 1772 r.


7. Litografia z lat 30-40 XIX w. widok od strony Góry Zamkowej.


8. Zdjęcie z lat 70 XIX w. Widok od strony Góry Zamkowej.


9. Plan budowlany kamienicy przy Pacu Młosników Astronomii 6-8, z okresu międzywojennego.


10.Plan budowlany kamienicy przy Pacu Młośników Astronomii 6-8, z okresu międzywojennego.


11.Plan budowlany kamienicy przy Pacu Miłośników Astronomii 6-8, z okresu międzywojennego.


12. Kamienica przy Placu Miłośników Astronomii 6-8. Zdjęcie z ok. 2004 r.


13. Plan Beckera z ok. 1897 r.


Widok na Plac Miłośników Astronomii od strony ulicy Starej, gdzie była szyja Bramy Kwidzyńskiej (zwanej też Łasińską)
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Sro Cze 01, 2016 2:24 pm    Temat postu: Uzupełnienie do postu z 2012 r. Odpowiedz z cytatem

W nawiązaniu do mojego postu ze strony 3 odnośnie szkoły kolegiackiej:

Wysłany: 19 Lis 2012 18:00 Temat postu: Czy Akademia Chełmińska funkcjonowała w XIV w.

W bazie Muzeum Historii Polski jest mój artykuł z 2003 r.:

http://bazhum.muzhp.pl/media//files/Piotrkowskie_Zeszyty_Historyczne/Piotrkowskie_Zeszyty_Historyczne-r2003-t5/Piotrkowskie_Zeszyty_Historyczne-r2003-t5-s63-93/Piotrkowskie_Zeszyty_Historyczne-r2003-t5-s63-93.pdf
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Pią Sie 05, 2016 1:22 pm    Temat postu: Odkrywka pod schodami obecnego ratusza Odpowiedz z cytatem

Link do artykułu o remoncie schodów do obecnego ratusza:

http://grudziadz.naszemiasto.pl/artykul/schody-do-ratusza-w-grudziadzu-kolejny-watek-badawczy,3819680,artgal,t,id,tm.html
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Pon Sie 29, 2016 6:19 pm    Temat postu: Makieta Grudziądza Odpowiedz z cytatem

W Biuletynie Koła Miłośników Dziejów Dziejów Grudziądza ukazał się mój artykuł na temat makiety Grudziądza:

http://kmdg.grudziadz.pl/publikacje/biuletyny/numer/30.483/

Makieta jest pokazana w poscie z 22.04.2016. Można ją też zobaczyć pod tym adresem:

http://www.przewodnicy.grudziadz.pttk.pl/s1/index.php/makieta-grudziadza


lub wew wyszukiwarce: słowa makieta Grudziądza.
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Sob Paź 15, 2016 10:33 pm    Temat postu: Nazwa Bramy Łasińskiej w dokumentach z XIV-XV w. Odpowiedz z cytatem

W Biuletynie Koła Miłośników Dziejów Dziejów Grudziądza ukazał się mój artykuł na temat nazwy Brama Łasińska w dokumentach z XV-XVI w.:

http://kmdg.grudziadz.pl/publikacje/biuletyny/numer/35.488

Wskazałem na ciekawe moim zdaniem zagadnienie wideł Osy w średniowieczu. Ma to niebagatelne znaczenie w rozgraniczeniu ziem Prusów i Słowian, konkretnie państwa Piastów u ujścia Osy, w dawnej pisowni, jeszcze przedwojennej Ossy.
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Marek Szajerka
Mężny


Dołączył: 11 Kwi 2009
Posty: 299

PostWysłany: Wto Paź 03, 2017 8:54 am    Temat postu: Istnieje baszta Barmy Łasińskiej Odpowiedz z cytatem

W trakcie kwerendy archiwalnej w Archiwum Państwowym w Toruniu, do prelekcji na temat kamienicy Starej 23, znalazłem informację, że odbudowano basztę Bramy Łasińskiej w l. 1890-1891. w AP byłem 29 września 2017 r. Prelekcja odbędzie się 18.10.2017.
Tekst do Biuletynu Koła Miłośników Dziejów Grudziądza na 18.10.2017. Ten tekst jest bez wersji z przypisami. Odnaleziona baszta wg inwentaryzacji budowlanej z 1890 r. miała średnice ok. 7 m. Na oryginalnym fundamencie zbudowano fragment kamienicy.

Marek Szajerka


Wyburzenie kamienicy przy ul. Kościelnej 31 we wrześniu 2017 r. skłania do utrwalenia w formie artykułu naukowego innej kamienicy. Dotyczy to kamienicy przy ul. Starej 23. Obecnie jest ona częściowo zamieszkana. W trakcie np. generalnego remontu wnętrza może ona zatracić unikalne walory architektoniczne i to w skali wykraczającej granice administracyjne Grudziądza.
Walory architektoniczne kamienicy ok. 20 lat temu odkrył Przemysław Szachnitowski, ówczesny prezes grudziądzkiego oddziału Towarzystwa Opieki nad Zabytkami, który mi ten zabytkowy obiekt pokazał. 11 października 2006 r. dr Jacek Kriegseisen w sieni tej kamienicy wygłosił krótką prelekcję odnośnie jej walorów architektonicznych dla 24 osobowej grupy swoich studentów z Zakładu Historii Sztuki Uniwersytetu Gdańskiego .
W nieistniejącej już kamienicy przy ul. Kościelnej 31 była przypuszczalnie w średniowieczu łaźnia, wymieniona w przywileju króla Kazimierza Jagiellończyka z 1472 r. Natomiast w jej piwnicy, (wg stanu z XIX-XXI w.) była cysterna na wodę, nieodzowny element infrastruktury średniowiecznego miasta. Bardzo często źródła historyczne pisane nie odnotowywały elementów oczywistych dla wytwórcy danego źródła pisanego.
Komora celna, kantor kupiecki przy ul. Starej 23
Lokalizacja obecnej kamienicy przy ul. Starej 23 jest charakterystyczna, w widłach ul. Podgórnej, do wylotu w kierunku Bramy Łasińskiej, (zwanej też Kwidzyńską). Taka lokalizacja tej posesji jest też na planie katastralnym Grudziądza z 1872 r. (1). W Archiwum Państwowym w Toruniu, znajduje się teczka z planem sytuacyjnym tej kamienicy z 1890 r. , (2).
Zastanawiające jest to, że w przypadku kamienic w obrębie murów obronnych poziom ze średniowiecza jest przeciętnie o ok. 2,5 poniżej obecnego poziomu ulic . Tu natomiast parter jest zapewne na poziomie pierwotnym ze średniowiecza a w części wschodniej budynku jest piwnica.
Wyjaśnienie tej kwestii i dlaczego budynek jest w widłach ulicy można znaleźć, czytając plan katastralny z 1772 r., (3).
Po lewej stronie, idąc od Bramy Łasińskiej, urzędnik katastralny zaznaczył Faules Waβer (zgniła woda) oraz Berg (góra, wzgórze) . Teren omawianej tu kamienicy jest na brzegu tego bagna. Naprzeciwko tej góry, po prawej stronie zaznaczył również Berg. Z tą jedna różnicą, że w środku tej góry jest obniżenie, jakby majdan.
Interesującą informację zawiera kolorowa panorama E. J. Dahlberdha, wykonana przez W. Swidde z 1694 r. , (4). Na tej panoramie jej autor wyraźnie odróżnił budowle konstrukcje drewniane od murowanych. Za mostem Bramy Łasińskiej zaznaczył wzdłuż obecnej ulicy starej ceglany mur kurtynowy. Kurtyny wykonano także w formie drewnianych palisad. Zapewne ostatni zachowany relikt takiego muru kurtynowego w tym rejonie ze średniowiecza rozebrano zniszczono we wrześniu 2017, rozbierając kamienice przy ul. Kościelnej 31. W sieni tej kamienicy był fragment takiego muru kurtynowego z blendami. Obecnie taki mur kurtynowy można np. zobaczyć na zamku krzyżackim w Toruniu.
Przedłużenie muru kurtynowego kilkadziesiąt metrów na północ, poza obwód właściwych murów świadczy, że miał on osłaniać jakiś ważny dla infrastruktury Grudziądza obiekt.
Zrównanie poziomów gruntu tego obiektu przy ul. Starej 23 nastąpiło zapewne w okresie budowy twierdzy grudziądzkiej, w l. 70-80 XVIII w., kiedy to przypuszczalnie część urobku z budowy chodników minerskich droga wodną przetransportowano do Starego Miasta, celem niwelacji jego terenu. Król pruski Fryderyk Wielki w 1776 r. rozkazał niwelację terenu aż po Strzemięcin .
Do końca XVIII w. główna droga na Zamek Wysoki od strony wschodniej wiodła wzdłuż ul. Podgórnej. Wtedy jeszcze nie było obecnej ul. Ratuszowej. Zachowana Brama Zamkowa z gdaniskiem, na osi ulic Spichrzowej i Zamkowej była gospodarczą bramą miedzy Zamkiem Konwentu , rezydencją kanoników chełmińskich , proboszczów kościoła św. Mikołaja a Zamkiem Wysokim, we władaniu Krzyżaków a później starostów polskich . Dwie wnęki w murze przedzamcza od strony wschodniej to dwutorowa brama wjazdowa na Zamek Wysoki wg rekonstrukcji z przełomu XIX/XX w. ,( 5). Podobnie, dwutraktowa jest Brama mostowa na zamku w Malborku.
Do końca XVII w. najbardziej reprezentacyjną bramą od strony północnej była Brama Klasztorna, (Porta Zellia), obecnie prezbiterium kościoła pojezuickiego .(6) Docenili to szczególnie Szwedzi w XVII w. Do ok. 1715 r. na jej zwieńczeniu umieszczone były figury postaci ,(7).
O kamienicy przy ul. Starej 23 pisałem już prawie 15 lat temu w pracy Grudziądz w XIII-XVIII w. , odnotowując, że jej wygląd wewnętrzny odpowiada opisowi średniowiecznej kamienicy kupieckiej.
Za X. Froelichem opis wnętrza domu mieszczańskiego podał J. Frycz :
Wygląd i rozkład domów mieszczańskich przekazał nam w swoim opisie Grudziądza sprzed 150 lat Froelich, potwierdzając wnioski wysunięte z analizy planów i paru zachowanych kamieniczek:
„[…] domy bogatych mieszczan liczyły trzy okna szerokości i składały się z trzech kondygnacji. Prawie wszystkie miały szczyty, albo gzymsem wznoszącym się do zwieńczenia, albo bez gzymsu. Domy rozdzielały rynny. Dużo było domów niższych, o jednym Pietrze z dwoma oknami oraz jednym oknem obok drzwi na parterze. Nieraz brama wjazdowa zajmowała miejsce drzwi i okien. Często budy drewniane , mieszczące sklepy i warsztaty rzemieślnicze , zasłaniały domy nacałuj szerokości. Gdy się minęło te pomieszczenia i ciemne drzwi wiodące do domu, wchodziło się do dużej wysokiej sieni, która sięgała do konca pierwszego pietra i była oświetlona jego oknami.
Pokoje mieszkalne i sypialne były od tyłu, z oknami na podwórze. Na parterze była jadalnia, pokój gościnny i do interesów […]. Na pierwszym piętrze były pokoje luksusowe”.
Podobny wygląd Grudziądza jeszcze ok. roku 1850 opisuje ks. Łęga. Typowe dla domów przy ul Pańskiej jest to, że „stoją szczytem do ulicy, są bardzo wąskie i zwykle maja tylko dwa okna”.
Podanemu wyżej opisowi odpowiada wnętrze kamienicy przy ul. Starej 23. Wygląd zewnętrzny pochodzi z końca XIX w. Jednak część wewnętrzna pochodzi z okresu średniowiecz i czasów nowożytnych. Ściany zostały wykonane technika pruskiego muru.
Ten typ domu, jako północno-niemiecki dom mieszczanina rolnika odnotował w swoim leksykonie Wilfried Koch .
Lokalizacja tam komory celnej koresponduje z obowiązującymi w tamtych czasach miejskim przepisami handlowymi. Przykład takich przepisów z dzieła X. Froelicha:
W niedziele i dni świąteczne sprzedaż jest dozwolona dopiero od podwieczorku. Jeden drugiemu nie wolno odmawiać służących. Parobków wynajmuje się od Bożego Narodzenia, służące od Wielkanocy lub św. Michała na jeden rok. Kto z nich nie chce wysłużyć, traci wynagrodzenie. Służba, która nie chce służyć, będzie do tego zmuszona a kto ja przetrzymuje musi płacić karę. Parobkowie i służące po godzinie 9 latem nie maja prawa przy piwie siedzieć, czeladnikom wolno do godz. 10. Każdy mieszczanin z swego domu piwo, gdy się jemu wyznaczy dzień, w marcu i kwietniu są 3 dodatkowe warzenia dozwolone. Cenę piwa co roku ustala rada i to 14 dni przed Zielonymi Świątkami. Na przedmieściu i na Frycie nie wolno nikomu mieć wyszynku i piwa sprzedawać. Obcego piwa w ogóle nie wolno sprzedawać. Der Getreidenmarkt [Rynek Zbożowy] przy Toruńskiej Bramie, pomiędzy szpitalem i straganem miejskim, tak samo w oznaczonym miejscu przy Lessner [Łasińskiej] i Seitenthore [Bocznej Bramie]. Kto furę zboża kupuje, musi dla biednych oddać po cenie zakupu 1-2 Scheffel [korzec] . Zakup przed miastem lub w wioskach jest zabroniony. Hurtownicy musza złożyć przysięgę uczciwości. Transport jęczmienia na Wiśle jest zabroniony. Żadnemu żeglarzowi [marynarzowi] z Grudziądza nie wolno swojego statku obcemu odnająć. Obcym pozwala się w dużych ilościach, więc w łasztach, kamieniach lub Scheffel, każdego czasu mieszczanom sprzedawać w funtach lub Stof, lecz nie w dni jarmarku. Chleb piekarski będzie oglądany i ważony. Kto podlega karze i nieprawidłowo piecze, musi dla szpitala piec. Na ławach według starego zwyczaju mają sprzedawać w fenigowej wartości. Rybacy, którzy do Grudziądza przyjadą , muszą następnego dnia w południe wszystkie mieć sprzedane . Wyrobnicy, którzy się w mieście zatrzymują, nie mogą po cichu miasta opuścić. Przy swoim utrzymaniu wyrobnik w lecie 18 gr, zimą 15 gr, jeżeli jest na utrzymaniu mieszczanina otrzymuje latem 6 gr a zima 5 gr. Młockarz za 10 Scheffel otrzymuje, gdy będzie się ociągał za 2 Scheffel dostanie i dziennie Stof piwa. Drwal otrzymuje od każdej szczapy 4 gr, za jedna fure gliny, piasku lub nawozu z jednym koniem przywiezione płaci się 21/2 grosza, w dwa konie 5 gr. Kto więcej daje, podlega ukaraniu.
Wg wspomnianego planu sytuacyjnego z 1890 r. , (Cool, kamienica ta ma kształt sześcioboku. Od strony ulicy Starej ma szerokość 12,15 m. Od strony wschodniej jest zamknięcie poligonalne, jak np. w prezbiteriach kościołów średniowiecznych, w najmniejszym zwężeniu ma 6, 1 m . W środku budynku narysowano Lichthof, czyli dziedziniec wewnętrzny lub dziedziniec oświetlony. Dziedziniec ten jest pod dachem, pod koniec XX w. ściany północna i południowa posiadały niewielkie, pojedyncze okna. Obecnie już zlikwidowane. Ta wielka sień nie ma teraz własnego naturalnego oświetlenia. Posiada ona wymiary: ok. 5,5 m x 8 m, (9-10).
Bez zbadania archeologicznego fundamentów ścian zewnętrznych budynku nie można określić przybliżonego czasu ich budowy. Sień posiada pruski mur i może pochodzić ze średniowiecza.
Na podstawie położenia terenu oraz przypomnienia mało wspominanych dwóch postaci z historii Grudziądza, sprzed tak silnie podkreślanego w opracowaniach historycznych roku 1291, tradycyjnej daty lokacji Grudziądza, można wyjaśnić hipotetycznie genezę kształtu kamienicy oraz jej przeznaczenia.
Pierwszą postacią jest w tych rozważaniach monetariusz Herman z Grudziądza, (Hermanus monetarius civis in Grudenze) . Z obecności mincerza wynika, że w Grudziądzu była w latach 70-80 XIII w. Mennica musiała być silnie strzeżona. Góra przy Zamku Wysokim była odpowiednim miejscem dla jej lokacji. Naprzeciw tej góry plan katastralny z 1772 r. pokazuje zapadłą górę. Tak rysuje się nadal grodziska z wałem okalającym majdan.
Kto mógł mieć grodzisko w XIII w. Tu wysuwa się na pierwszy plan znamienity rycerz Piotr z Grudziądza, (Petrus van Grudencz), zaliczony przez Krzyżaków w 1277 r. do grona najstarszych i najmożniejszych Polaków . W tym samym czasie dokumenty pisane odnotowały w Grudziądzu stałe zamieszkanie mincerza Hermana i rycerza polskiego Piotra. Z ukształtowania terenu, historycznej siatki ulic i placów wynika, że zapewne w okolicy Rybnego Rynku, lub na nim samym był gródek rycerski, podobny do wieży rycerskiej w Plemiętach.

Replika fragmentu cylindrycznej baszty Bramy Łasińskiej, zaprojektowanej w l. 1890-1891.

Nieoczekiwanie dla mnie kwerenda archiwalna w Archiwum Państwowym w Toruniu, 29.09.2017 r. pokazała jeszcze coś innego, odnośnie wyglądu Bramy Kwidzyńskiej, (Łasińskiej). Mnie wykopaliska z l. 2013-2014 nie przekonały do rekonstrukcyjnego wyglądu czworobocznej baszty bramnej, podobnej do Bramy Toruńskiej. Bramę Łasińską analizowałem w 2004 r., w pracy Grudziądz w XIII-XVIII. Kwestia synchronizacji źródeł historycznych.
Bardziej mnie przekonuje forma bramy z prześwitem w murze, między dwiema cylindrycznymi basztami, z których zachodnia była bardziej wysunięta na północ od wschodniej.
Okazuje, się że na tym planie sytuacyjnym z grudnia 1890 naniesiono, w przypadku kamienicy,oznaczonej wtedy numerem 52 ,(przy wylocie ul. Podgórnej na ul. Starą), cylindryczny obiekt o średnicy 7,16 m (11). Ten plan potwierdza wiarygodność panoramy szwedzkiej o cylindrycznych obiektach w pobliżu Bramy Kwidzyńskiej, (Łasińskiej). Na planie katastralnym z 1872 r. nie zaznaczono ściany domu przylegającej do ulicy Podgórnej na rogu z ul. Starą, (12). Można wnioskować, że na plan z 1890 r. naniesiono rysunek zastanych ruin fundamentu wcześniejszego obiektu, w tym przypadku jednej z baszt Bramy Kwidzyńskiej i wkomponowano je w fasadę nowego domu. Taki przykład zastosowania historycyzmu. Był to okres modnego wówczas neogotyku, (13). Obecnie natomiast ta wtopiona w bryłę „średniowieczna baszta „ koresponduje z tablicą informacyjną w płycie chodnika o Bramie Łasińskiej. Wieża widokowa Klimek z 2014 r. też jest na oryginalnym fundamencie z XIII w. Plan z 1890 pokazuje, że wtedy zrobiono podobnie . Odbudowano fragment baszty średniowiecznej. Kamienica przy ul. Starej 21 nie posiada bliźniaczej ściany z kamienicą przy ul. Starej 19. Widoczny od strony ulic Styk tych kamienic jest atrapą. Widać to na zdjęciach lotniczych. Od strony południowej architekt przy korekcie planu w 1890 r. świadomie wyprostował ścianę, pozostawiając w części podziemnej łukowatą odsadkę średniowiecznego fundamentu baszty.
Brama Łasińska nie była kopią Bramy Toruńskiej, jak to się pokazuje na makiecie Grudziądza w Muzeum. Pokazany tu plan i plan miasta z 1856 r. się uzupełniają i nie wykluczają , (14).
Schemat komunikacyjny bram Toruńskiej i Łasińskiej był identyczny, można napisać nawet, że ma lustrzane odbicie. Z Mostu Bramy Toruńskiej pierwsza brama wchodziła w ulicę Tragarzy, de facto parcham założenia zamkowego. Moim zdaniem ten parcham odsłonili na dziedzińcu Muzeum pod koniec lat 90 XX w. archeolodzy grudziądzcy. Druga brama prowadziła na teren zamku, wydzierżawionego mieszczanom przez Krzyżaków w 1415 r. Parking przy Klasztornej 6 to relikt ulicy Tragarzy. Natomiast ściana budynku ośrodka zdrowia po drugiej stronie ulicy to pozostałość ściany baszty bramnej Bramy Toruńskiej. Układ komunikacyjny jest czytelny. Most nie jest ustawiony pod kotem prostym do Bramy Toruńskiej, widać to na planie z l. 90 XIX w.
Lustrzane odbicie w przypadku Bramy Łasińskiej wyglądało następująco. Pierwsza brama była między dwiema basztami, których zachodnia, czyli ta odbudowana w l. 1890-91 była wysunięta dalej na północ, względem baszt wschodniej. Podyktowane to było tym, by można było wjechać do analogicznego parchamu, wiodącego na Zamek Wysoki. Druga brama, (wewnętrzna), wiodła na teren zamku, wydzierżawionego mieszczanom w latach 1320-1328. Parcham północny kończył się furtą, zachowaną do naszych czasów w narożniku północno-wschodnim murów, przy ul. Murowej. Wg planu katastralnego z 1772 r. był tam barbakan. Ta bezpośrednia brama na zamek w parchamie była na terenie obecnej kamienicy przy ul. Starej 19.
Jest to duże ułatwienie dla przewodników PTTK, którzy pokazując tablicę informacyjną o bramie w płycie chodnika, mogą pokazać częściowo odbudowaną w l. 1890-1891 r. jedną z baszt Bramy Łasińskiej, rozebranej ok. 1810 r.
Nie wykluczam, że następni badacze właśnie obiekt przy ul. Starej 23, jako bezpośrednio przylegający do bramy wiodącej na Zamek Wysoki, posiadający wirydarz zaliczą po badaniach fundamentów, jako tą właściwa łaźnię króla Kazimierza Jagiellończyka. Na obecnym etapie badań ma ona cechy kantoru kupieckiego, opisanego przez X. Froelicha.
Niewątpliwie ma ona wybitne walory architektoniczne na tle innych zabytków Grudziądza.

Opis ilustracji
1. Zdjęcie teczki z planem sytuacyjnym kamienicy przy ul Starej 23. Archiwum Państwowe w Toruniu, Akta Budowlane Grudziądza, teczka nr 2407.
2. Plan katastralny Grudziądza z 1772 r. (fragment). Całość w Atlasie historycznym Miast Polskich. Grudziądz. Toruń 1997.
3. Plan katastralny Grudziądza z 1872 r. , (fragment). Całość w Atlasie Historycznym Miast Polskich. Grudziądz. Toruń 1997.
4. Kolorowa panorama E. J. Dahlberdha, wykonana przez W. Swidde z 1694 r. J. Drozdowska, Widoki miasta, Grudziądz 2001, widok 3.
5. Brama wjazdowa na Zamek Wysoki, stan z ok. 2010 r. Fot. M. Szajerka.
6. Prezbiterium kościoła pojezuickiego, widok od strony północnej. Stan z ok. 2015 r.
7. Panorama Grudziądza w kościele w Szembruku. Zdjęcie ze strony internetowej parafii p.w. św. Bartłomieja w Szembruku.
8. Plan sytuacyjny kamienicy przy ul. Starej 23, z 1890 r. Archiwum Państwowe w Toruniu.
9. Sień kamienicy przy ul. Starej 23. Strona zachodnia. Stan z 2.10.2017.
10. Sień kamienicy przy ul. Starej 23. Strona wschodnia. Stan z 2.10.2017.
11. Plan inwentaryzacyjny baszty Bramy Kwidzyńskiej z 1890 r.
12. Plan katastralny z 1872 r. z pustym placem po cylindrycznej baszcie.
13. Odbudowana w l. 1890-1891 baszta zachodnia Bramy Łasińskiej.
14. Schematyczny Plan Grudziądza z 1756 r. z widokiem Bramy Łasińskiej w formie cylindrycznej wieży.


Do tekstu dodaję ilustracje: 8;9;;10;11;12;13;14.
Również zdjęcie makiety miasta w Muzeum dla porównania z odkrytym stanem faktycznym i plan rekonstrukcyjny wg koncepcji C. Steinbrechta, przełom XIX/ XX w.


















Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Wyświetl posty z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Kujawsko-Pomorskie -> Mury miejskie Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Idź do strony Poprzedni  1, 2, 3, 4
Strona 4 z 4
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Możesz dodawać załączniki na tym forum
Możesz ściągać pliki na tym forum


Załóż forum phpbb2 lub phpbb3 za darmo na Forumoteka.pl





Powered by phpBB © 2001, 2005 phpBB Group