Janusz I rozpoczął w 1391 r. budowę nowego zamku zwanego Złotoria, nad brzegiem Narwi, na wprost ujścia do Narwi rzeki Supraśli, w miejscowości zwanej Popielowe Siedlisko. Krzyżacy jednak zniszczyli zamek złotoryjski.

Cytat z książki: 

O prawie i jego dziejach księgi dwie.

W opracowaniu było dopisane - ale nijak tego skopiować nie mogę, zamek po zniszczeniu nie był już użytkowany (a zniszczony został około 1392 roku przed pokojem w Ostrowie)

https://pl.wikipedia.org/wiki/Jan_Tajchman

Zamek grudziądzki i jego znaczenie dla poznania genezy zamku toruńskiego.

[Tekst z 2008 r.

Ze szkodą dla poznania genezy obydwu zamków w latach 50-60 XX w. wykonano przeciwstawne działania. W Toruniu archeolodzy odkrywali ruiny zamku krzyżackiego a w Grudziądzu w tym czasie zasypywano takie zasypywano, przy okazji jeszcze rozbierając zachowane relikty. Od strony archeologicznej interesowano się wyłącznie ewentualnymi pozostałościami drewnianego grodu, gdyż wg ówczesnej doktryny naukowej drewno było dowodem piastowskiego rodowodu. Wszelkie budowle kamienno-ceglane przypisywano Krzyżakom. Uważano, że stan gospodarczy tych ziem w okresie piastowskim nie pozwalał na wznoszenie budowli ceglanych. Ten pogląd jest nadal bardzo silnie ugruntowany, szczególnie wśród historyków z UMK.

Możliwość istnienia murowanych fortyfikacji w Toruniu przed Krzyżakami mamy zasygnalizowana w „Leksykonie zamków w Polsce” z 2001 r., L. Kajzera, St. Kołodziejskiego, J. Salma (hasło Toruń, s. 501).

W tym fragmencie zakradł się błąd rzeczowy.

Znalezione fragmenty wieży dowodzą, że w szczegółach plan inwentaryzacyjny
C. Steinbrechta jest uproszczony. Badacz nie wiedział, że wskazany przez niego cokół jest
faktycznie gzymsem, poniżej którego jest jeszcze około 3 m ceglanego muru wieży. Ten
fragment wieży odsłonięto na przełomie XIX i XX w.

Zaznaczonego tłustym drukiem fragmentu nie powinno być. Określenie cokołu jest prawidłowe. Gzyms, to inny element architektoniczny.

Album w załączniku PDF

Obiekt w Wałach zachował się w postaci nasypu założonego na planie koła, o średnicy u podstawy ok. 28 m, u góry ok. 19,5–20,5 m i wysokości ok. 2–2,5 m. Kopiec otacza mokra fosa, która w części północnej ma szerokość ok. 7,5 m, natomiast w części południowej dochodzi do 22–24 m.

W centralnej części plateau znajduje się dodatkowy nasyp o średnicy ok. 7,5 m i wysokości do 1 m, interpretowany jako relikt podsypu pod nowożytną altanę. Badania wiertnicze wykazały, że centralną część kopca zajmował drewniany budynek, prawdopodobnie o konstrukcji ramowej, który uległ spaleniu. Jako jego ruinę oraz pozostałości związanego z nim poziomu użytkowego zinterpretowano ciemnobrunatną próchnicę o miąższości 0,2–0,4 m, zalegającą w centralnej części plateau, a także czytelną przy krawędziach kopca warstwę sypkiej brązowej gliny i polepy.

Budynek ten był prawdopodobnie częściowo zagłębiony w sztuczny nasyp kopca, niewykluczone jednak, że otaczał go gliniano-piaszczysty wał usypany przy krawędzi plateau. Profil obiektu wskazuje, że konstrukcja mogła mieć szerokość ok. 12 m. Przypuszczalnie w XIX w. plateau kopca zostało wyrównane przez nawiezienie warstwy jałowego żółtego piasku, z którego w części centralnej usypano również wspomniany kopczyk, stanowiący podwalinę altany.

Podczas badań wiertniczych i powierzchniowych pozyskano niewielki zespół ceramiki naczyniowej, datowany na XIV–XV w.

Chronologia: grodzisko stożkowate z XIV-XV w.

WAŁY, plan warstwicowy grodziska stożkowatego

WAŁY, fragment mapy Messtischblatt z lokalizacją obiektu

WAŁY, widok obiektu od strony zachodniej wg fotografii z 1972 r. (archiwum WUOZ Wrocław)

WAŁY, cieniowany model reliefu otoczenia stanowiska (oprac. M. Legut-Pintal, P. Rajski, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska . Licencja: CC BY-SA 4.0 )

Dominik Nowakowski, Wały (gm. Brzeg Dolny), motte, Katalog Zamków i Dworów Obronnych Śląska . Licencja: CC BY-NC 4.0 . Data dostępu: 19.07.2026.

wzniesiony pod koniec XVIII wieku zabytkowy klasycystyczny zespół pałacowy

oranżeria

oficyny

łuk triumfalny ku czci Poniatowskiego

budynki gospodarcze i brama