Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
 
 FAQFAQ   SzukajSzukaj   UżytkownicyUżytkownicy   GrupyGrupy   RejestracjaRejestracja 
 ProfilProfil   Zaloguj się, by sprawdzić wiadomościZaloguj się, by sprawdzić wiadomości   ZalogujZaloguj 

Kosowice

 
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Świętokrzyskie -> Dwory obronne
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
Becik
Rada Królewska


Dołączył: 05 Lis 2007
Posty: 9699
Skąd: Warszawa

PostWysłany: Sro Mar 25, 2009 7:12 pm    Temat postu: Kosowice Odpowiedz z cytatem

wieś w powiecie ostrowieckim, w gminie Bodzechów

W opisie Jana Długosza wieś Kossowycze położona była w parafii w Monimie, którą posiadał rycerz Marcin Michowski h. Rawa z bratem. We wsi wymienione zostało osiem łanów kmiecych, dwie karczmy z rolami, jedna zagroda z rolą, z których dziesięcinę oddawano prepozytowi kieleckiemu. Jest we wsi dwór (item praedium est ibi unicum militare), z którego ról dziesięcina oddawana była kościołowi w Mominie.
Wydany w latach 80. XIX w. "Słownik geograficzny Królestwa Polskiego..." wymienił wieś pod nazwą Kossowice jako wieś i folwark położone w powiecie opatowskim, gminie Boksyce w parafii Momina. Miejscowość była ośrodkiem dóbr, w skład których wchodziły wsie: Kosowice, Broniszowice, Miłkowska Karczma i Strzyżowice, przysiółek Wrzosy oraz folwarki Kossowice i Broniszowice. Folwark Kosowice miał łącznie 1382 morgi powierzchni, w tym: 551 mórg gruntów ornych i ogrodów, 15 mórg łąk, 6 mórg pastwisk, 771 mórg lasu oraz 39 mórg nieużytków i placów. Było tam wówczas 6 budynków murowanych i 23 drewniane.
Wspomniane średniowieczne założenie rezydencjonalno - obronne należałoby lokalizować w zgodnie mapą z 1914 r. w północnej części zabudowy wsi, w bezpośredniej bliskości rzeki. Potwierdza to również wcześniejsza Mapa Galicji Zachodniej (1804) – zespół dworski tworzą dwie grupy budynków. Pierwszy położony bliżej strumienia, złożony jest z czterech budynków ustawionych w kwadrat. Zaznaczono dwie drogi dojazdowe prowadzące od strony zabudowy wsi i do szosy ostrowieckiej. Nieco na zachód znajduje się drugi, analogiczny zespół budynków, a na północ od niego zaznaczony został stojący osobno pojedynczy prostokątny w narysie obiekt, który interpretować należy z dworem kosowskim.
Według inwentarza wsi Kosowice z 1618 r. zespół dworski przedstawia się w następujący sposób:
Głównym budynkiem zespołu był parterowy dwór na kopcu otoczonego wodą. Prowadził do niego most drewniany z poręczem i balasami toczonemi. Pośrodku tego mostu znajdował się ganek z podnoszonym mostem na dwóch łańcuchach, z dwoma wrzeciądzami i ze skoblem.
Wejście do dworu poprzedzała sień, w której były: drzwi malowane, okien cztery, posadzka ceglana, komin murowany i dwa piece. Dalej, po otwarciu kolejnych malowanych drzwi, wschodziło się do izby stołowej z ceglaną posadzką i zapewne drewnianym stropem, oświetlonej przez sześć okien. Wnętrze ogrzewane było przez piec kaflowy i kominek murowany, a wyposażenie stanowiły: szafa, stół i ławy. Dalej przez malowane drzwi wchodziło do komnaty, oświetlonej dwoma oknami, z drzwiami do pomieszczenia ustępowego. Dalej była izdebka oświetlona dwoma oknami, w której był piec i kominek murowany, ławy ustawione wkoło. Z tej prowadziły drugie drzwi malowane do sieni, do której przytykał alkierzyk z czterema oknami.
Dalej inwentarz wymienia sień mniejszą, do której z wielkiej sieni były drzwi malowane, ogrzewanej przed dwa murowane kominki. Z sieni wchodziło się do izdebki oświetlonej przez trzy okna, w której był piec zielony, kominek murowany, stół, ławy w koło. Dalej znajdowała się izdebka z dwoma oknami, piecem i kominkiem, tu także znajdowało się wejście do miejsca ustępowego. Z sieni wchodziło się do izby stołowej z dwoma oknami, z posadzką ceglaną, piecem i kominem, przy niej znajdowała się komora z piecem, kominkiem i posadzką ceglaną.
W pewnej odległości od dworu znajdował się dom na grobli. Był to budynek parterowy, drewniany zapewne, oblepiony gliną. Wewnątrz znajdowały się po obu stronach sieni dwie izdebki z dwoma oknami, kominem i piecykiem. Przy nich znajdowały się piec zielonych kafli i kominek. Przy izdebkach znajdowały się komora o jednym oknie, komora z izdebką bez okna, i kolejna komora. Obok tego domu stała stajnia z gankiem nakrytym daszkiem gontowym.
Po drugiej stronie grobli stało budowanie naprzeciwko pod dużym dachem z dwoma kominami, przed którym budowaniem chodzenie balasami otoczone z furtką.
Nad stawem stała kuchnia, od folwarku oświetlona była przez dwa okna, której był komin lepiony i trzy komory. Obok budynku znajdowała się furtka prowadząca do folwarku i schodek do wody. W drugiej części budynku znajdowała się izba piekarniana z dwoma oknami, izbą białą. W sieni znajdowały się schody na strych, gdzie urządzone było schowanie. Z sieni wychodziło się na podwórze. Pod tym samym dachem znajdowała się wozownia. Na podwórzy znajdowała się piwnica gospodarcza, całe podwórko było oparkanione z balasami, w który umieszczone były trzy wrota - do sadu, od grobli i ku folwarkowi. Od strony pól umieszczona została brona, niej na górę wchód pod dach, gdzie komora wielka.
Nad stawem umieszczony został folwark, na który składały się dom gospodarski z gankiem przed wejściem do sieni, z białą izbą z 4 oknami, piekarnią z 2 okna, komorą, na strychu urządzone zostało schowanie. Dalej stały obora, wołownia, gumno stare i nowe, kurnik i sernik, pod którym znajdowała się murowana piwnica o charakterze gospodarczym. Za budynkiem znajdował się ogród warzywny. Tu także stał młyn wodny.
W zbiorach rodziny Piwników znajduje się kopia planu z resztówki Kosowice, z 1901 r. Zespół dworski od strony zachodniej oddzielony jest rzeczką Pokrzywianą, na której zbudowano dwa stawy, pierwszy od północy

źródło: DWORY OBRONNE W KOSOWICACH I ŚWIRNEJ
W ŚWIETLE INWENTARZA Z 1618 ROKU autorstwa Dariusza Kaliny
Regionalny Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków w Kielcach
19.11.2008
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email
Wyświetl posty z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Świętokrzyskie -> Dwory obronne Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Strona 1 z 1
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Możesz dodawać załączniki na tym forum
Możesz ściągać pliki na tym forum


Powered by phpBB © 2001, 2005 phpBB Group