Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska
Forum miłośników średniowiecznych fortyfikacji (zał. 05 Lis 2007)
 
 FAQFAQ   SzukajSzukaj   UżytkownicyUżytkownicy   GrupyGrupy   RejestracjaRejestracja 
 ProfilProfil   Zaloguj się, by sprawdzić wiadomościZaloguj się, by sprawdzić wiadomości   ZalogujZaloguj 

Strzelce Krajeńskie

 
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Lubuskie -> Mury miejskie
Zobacz poprzedni temat :: Zobacz następny temat  
Autor Wiadomość
Becik
Rada Królewska


Dołączył: 05 Lis 2007
Posty: 9699
Skąd: Warszawa

PostWysłany: Pią Lut 20, 2009 11:23 am    Temat postu: Strzelce Krajeńskie Odpowiedz z cytatem

W 1286 Strzelce uznano jako miasto pod nazwą Friedeberg. Miejskie mury obronne zaczeto wznosić w latach 1272 - 1290. Jako budulec wykorzystano kamienie i cegłę. Mury miały długość ok 1700m, w których było 38 baszt łupinowych otwartych od strony miasta. Posiadały dwie bramy: Młyńską, zwana też Drezdenkowską i Gorzowską inaczej zwaną Brzozowską, którą rozebrano w 1866 roku. Do dnia dzisiejszego przetrwał mur długości 1640 m. z zachowanymi 35 basztami łupinowymi.

Panorama miasta w XVII wieku


Brama Młyńska
Zbudowana została w XV wieku na miejscu starszej, prawdopodobnie kamiennej budowli. Znajduje się u wylotu dawnej ul. Młyńskiej. Założona na planie prostokąta, murowana z cegły o układzie wendyjskim, czterokondygnacyjna. Posiada przejazd o ostrołukowym wykroju. Północna ściana boczna zaopatrzona jest w wykusz latrynowy. Wejście do bramy prowadziło schodami umieszczonymi w grubości południowej, bocznej ścianie bramy. W przeszłości Brama Młyńska wyposażona była w dodatkowe urządzenia fortyfikacyjne, znacznie podnoszące obronność budowli. Bramę wzmacniała wysunięta w kierunku wschodnim szyja, zakończona okrągłym barbakanem. Urządzenia te zlikwidowano w 1736 roku. (źr:http://www.strzelce.pl)
Brama Młyńska na początku XX wieku


Baszta więzienna
Basztę zbudowano w XIV wieku, wykorzystując mury istniejącej już baszty typu łupinowego. Usytuowana jest w północnej części Starego Miasta, u wylotu ul. Nowa Brama.Zbudowana jest na planie prostokąta. W dolnej części murowana z kamienia, zaś w partiach wyższych z cegły. Ceglana partia budowli posiada kształt zaokrąglonego prostokąta, zwieńczonego wyposażoną niegdyś w blanki platformą widokową i górującym nad nią ceglanym stożkiem. Baszta zbudowana została w związku z przebiciem w murach obronnych furty wodnej, do jej strzeżenia. W przeszłości pełniła również funkcję więzienną i magazynu prochu strzelniczego. Potocznie nazywana jest „Basztą Czarownic". (źr:http://www.strzelce.pl)

Baszta na początku XX wieku
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email
Becik
Rada Królewska


Dołączył: 05 Lis 2007
Posty: 9699
Skąd: Warszawa

PostWysłany: Pon Lip 13, 2009 9:30 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Kto uratuje lubuskie Carcassonne?

Polskich odpowiedników francuskiego Carcassonne - okazałych średniowiecznych fortyfikacji obronnych - jest kilka, ale w województwie lubuskim tylko fortyfikacje w Strzelcach Krajeńskich, leżących na starym szlaku łączącym Berlin z Królewcem, mogą w pełni zasługiwać na tę nazwę. Choćby dlatego, że zachowały się niemal w pełnym obwodzie i są najlepiej zachowane w regionie.

W skład zespołu średniowiecznych fortyfikacji obronnych wchodzą mury miejskie z drugiej połowy XIII w. wraz z Bramą Młyńską i Basztą Więzienną. Mury były i są potężne - długie na prawie 1700 m i wysokie na 8 m. Obwarowania, z których zachowało się obecnie około 70 %, zbudowane zostały z głazów narzutowych o różnej wielkości. Z 38 baszt łupinowych, umiejscowionych w murach, do dnia dzisiejszego pozostało 36. W basztach znajdują się strzelnicze otwory szczelinowe, co świadczy o ich obronnym charakterze. Baszta Więzienna, zwana także Basztą Czarownic, jest integralną częścią murów obronnych. Baszta pochodzi z XIV w. i jest zbudowana z głazów narzutowych i cegły. Obok Baszty Więziennej, integralną częścią średniowiecznych fortyfikacji obronnych jest także Brama Młyńska, zwana też Bramą Drezdenecką lub Bramą Wschodnią. Czterokondygnacyjna Brama pochodzi z XV w., jest zbudowana z cegły i posiada ostrołukowy przejazd.



Czy mury runą?

Mury z Bramą i Basztą (wpisane do rejestru zabytków w 1979 r.) są nie tylko chlubą miasta, ale i jego wielką atrakcją turystyczną, planowaną w przyszłości jako ważny obiekt miejskiego szlaku historycznego. Obecnie fortyfikacje są pozbawione całkowicie funkcji użytkowej, narażone na niszczenie. Wymagają remontu, adaptacji do potrzeb turystyki i kultury, opieki. Jeśli nie podejmie się natychmiastowych działań konserwatorskich - część wschodnia murów może się lada moment zawalić, groźba uszkodzenia wisi też nad jedną z wież, która już się odchyla od pionu. Konieczne jest także zagospodarowanie terenu wokół nich - stworzenie szlaku spacerowego z małą architekturą, wywłaszczenia właścicieli działek, na których obecnie straszą koszmarne blaszane garaże, zrewitalizowania co najmniej jednego zabytkowego budynku, w którym ma powstać muzeum, itp.

Władze Strzelec Krajeńskich przygotowały dokumentację projektową, uzyskały wszelkie pozwolenia oraz przygotowały i złożyły dwa wnioski dotyczące finansowania inwestycji: pierwszy - w 2008 r. do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Dziedzictwo kulturowe", na I etap renowacji murów (obejmujący konserwację 1/4 najbardziej zagrożonej całości) czyli na ok. 1,2 mln zł (całkowita wartość projektu - 2.453.175 zł.). Drugi wniosek złożono w 2009 r. do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubuskiego w ramach Lubuskiego Regionalnego Programu Operacyjnego wnioskując o 6,2 mln zł (koszt całkowity projektu to 10,4 mln zł). Liczono, że dzięki temu wsparciu uda się przeprowadzić renowację całości murów wraz z odbudową zawalonych baszt, nadbudową tarasów na niektórych basztach i utworzeniem ciągu pieszego wzdłuż wewnętrznej części murów. Niestety, oba wnioski nie zostały zakwalifikowane do realizacji, choć są to jedyne w województwie średniowieczne mury zachowane niemal w całości .

Koszt całego przedsięwzięcia rewitalizującego średniowieczny zabytek to prawie 13 mln zł, czyli ok. 30% budżetu gminy Strzelce Krajeńskie. Zatem - nie do udźwignięcia przez samych tylko obywateli lubuskiego Carcassonne. Nawet w dłuższym czasie (projekty zakładały rewitalizację zabytku w czterech etapach - do 2020 roku). Jeśli więc dla lubuskiego Carcassonne nie przyjdzie pomoc finansowa - część murów runie, a to pociągnie za sobą zniweczenie szans na rozwój miasta (i gminy) - stojącego przede wszystkim tym unikatowym zabytkiem.

Ratujmy historię Słowian

Początki osadnictwa w Strzelcach Krajeńskich sięgają VII w. i związane są z pomorskim plemieniem Słowian. W okresie tworzenia się polskiej państwowości, osada określana jako Strzelcze, pełniła ważną rolę na pograniczu Polski i Brandenburgii. We wczesnym średniowieczu należała na przemian do skonfliktowanych dzielnic, to znaczy Pomorza i Wielkopolski. Usytuowanie osady na szlaku biegnącym wzdłuż dolnej Warty i Noteci powodowało narażenie ziemi strzeleckiej na częste najazdy i ataki ze strony książąt brandenburskich. Najazdy te szczególnie nasiliły się po zawładnięciu przez Brandenburgię w 1452 r. ziemi lubuskiej i przemianowaniu jej na Nową Marchię (Neumark), określaną też jako Wschodnią Brandenburgię.



Początkowo osada otoczona była drewniano-ziemnymi umocnieniami. W II poł. XIII w. osada została przyłączona do Brandenburgii wskutek małżeństwa margrabiego brandenburskiego Konrada z księżniczką wielkopolską Konstancją. Tym sposobem książę wielkopolski, Przemysł I, wydając swoją córkę za margrabiego brandenburskiego, próbował zaprowadzić pokój na pograniczu Brandenburgii i Wielkopolski. Konstancja jako posag wniosła ziemię santocką (bez Santoka), w tym również ziemię strzelecką, należącą wówczas do kasztelanii santockiej, wraz z osadą Strzelcze. Pomiędzy rokiem 1272 a 1286 margrabia Konrad założył w miejscu dotychczasowej osady średniowieczne miasto na prawie brandenburskim, które zostało otoczone murami - zachowanymi do tej pory. Umieszczone w murze baszty strzelnicze powodowały, że stało się ono twierdzą trudną do zdobycia. Ówczesne Strzelce - zasiedlane przede wszystkim osadnikami z głębi Niemiec - rozciągały się na powierzchni ok. 24 ha.

Prawdopodobnie od nazwiska zasadźcy, miasto zostało nazwane Friedeberg. Pierwsza informacja pisemna o Friedebergu pochodzi z 1286 r. i dotyczy lokalizacji klasztoru cystersów w nieodległym Marienwalde (obecnie Bierzwnik). W latach 1402-1454 miasto należało do zakonu krzyżackiego, a w 1433 r. zostało zniszczone wskutek najazdu czeskich husytów, którzy dokonując podkopu pokonali obwarowania miasta. Po odbudowie ze zniszczeń, od 1454 r., miasto było pod jurysdykcją elektorów brandenburskich. W I poł. XVI w. stało się silnym ośrodkiem reformacji, co spowodowało konfiskatę dóbr kościoła katolickiego na rzecz miasta i powiększenie jego posiadłości. Od XVII w. do początku I poł. XIX w. miasto podupadło wskutek wojny trzydziestoletniej, wojny siedmioletniej, wojen napoleońskich oraz wyniszczających kontrybucji wojennych. Nie bez znaczenia były też występujące w tym czasie liczne epidemie i pożary.



W XIX w. nastąpił ponowny rozwój gospodarczy miasta. Przyczyniła się do tego m. in. kolonizacja należących do miasta terenów położonych w pradolinie Noteci. W II poł. XIX w. powierzchnia miasta przekraczała 5 tys. ha. Rozwijał się handel, rzemiosło i drobny przemysł, a w szczególności produkcja sukna . Było to związane m .in. z usytuowaniem miasta na szlaku handlowym wiodącym z Poznania do Szczecina. W 1832 r. Friedeberg stał się siedzibą landratu, czyli powiatu. Od tego czasu następował w mieście rozwój instytucji publicznych i obiektów użyteczności publicznej, powstała także (w 1842 r.) drukarnia. W połowie XIX w. przez tereny miejskie został przeprowadzony odcinek Pruskiej Kolei Wschodniej. Była to linia kolejowa o długości ok. 740 km, łącząca Berlin z Królewcem. Z uwagi na niekorzystne ukształtowanie terenu, odcinek kolei przebiegał w odległości 6 km od Friedebergu, przez miejscowość Neu Mecklenburg (obecnie Zwierzyn). Dlatego miasto w 1897 r. własnym staraniem wybudowało odcinek tzw. małej kolei, który połączył te dwie miejscowości. Miasto rozwijało się nadal dynamicznie na początku I poł. XX w. W czasie II wojny światowej we Friedbergu istniał przymusowy obóz pracy. W wyniku wojny miasto zostało zniszczone prawie w 80 %. W 1945 r. Friedeberg znalazł się w granicach powojennej Polski jako Strzelce Krajeńskie.
(źr:Sprawy Nauki, Miesięcznik Publicystyczno Informacyjny, autor Anna Leszkowska,http://www.sprawynauki.edu.pl) 09.07.2009
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email
pieczarek
Dworny


Dołączył: 12 Lis 2008
Posty: 49

PostWysłany: Czw Sie 20, 2009 5:28 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Widok Meriana na Strzelce Krajeńskie (z zaprzyjaźnionych zbiorów, lepszej jakości niż zaprezentowane nieco wyżej)




http://www.fotosik.pl/pokaz_obrazek/85d722e8624e1d04.html
Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość
Becik
Rada Królewska


Dołączył: 05 Lis 2007
Posty: 9699
Skąd: Warszawa

PostWysłany: Pon Lis 02, 2015 9:02 pm    Temat postu: Odpowiedz z cytatem

Normalnie skandal, zapomniałem wrzucić zdjęć Smile

Spacer dookoła miasta














Powrót do góry
Ogląda profil użytkownika Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email
Wyświetl posty z ostatnich:   
Napisz nowy temat   Odpowiedz do tematu    Forum Zamki, dwory obronne, mury miejskie, grodziska Strona Główna -> Lubuskie -> Mury miejskie Wszystkie czasy w strefie CET (Europa)
Strona 1 z 1
Skocz do:  
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Możesz dodawać załączniki na tym forum
Możesz ściągać pliki na tym forum


Powered by phpBB © 2001, 2005 phpBB Group